Menu
لوگو-گیاگانی
گیاگانی ، سنجد
گیاگانی ، اولین سایت مرجع گیاهان دارویی در ایران
بازدیدها
6
1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars (18 votes, average: 2٫78 out of 5)
Loading...

نام های دیگر :

كاسنی وحشی - کاسنی صحرایی - کاسنی تلخ - کسناج کونه یک - آندیو - انطوبيا - اميرون - آجی مارول - هندبی - هندبا - هندبه - چیپوتیائی - شیریش - شکوریه - شکوریا - سیکوریا - سکونا - سرس - سیریس - طرخشقون.
کاسنی بری - گل قاصد - هند بابی - خبرآور - بی اختیار دندان شیر - سن الاسد - پیسن لیت - شجره انسان - الاسد - بقلة اليهوديه.
Cichorium intybus L.
Chicory
Asteraceae (Compositae)
Hendibeh Succory
C. caeruleum Gilib. , C. commune Pall.
فرانسه Chicorée sauvage ، C . Intybe ، Chicorée commune
انگلیسی : Wild succory
، Succory ، Common Chicory ، Chicory
آلمانی :
Zichorienwegwart ، Gemeine Wegwart ، Cichorienwurzel
ایتالیائی :
C . amara ، Radicchio - buono ، Cicorea salvatica Cicoria
فارسی : کاسنی –
عربی شکوریه (Shikorayah) ، سرس (Siris)

بخش های دارویی :

برگها و ریشه خشک شده جمع آوری گردیده در پاییز، گیاه کامل گلدار و خشک شده، گیاه تازه همراه ریشه


موارد مصرف :

موارد تأیید شده به وسیله کمیسیون E - کم اشتهایی - سوء هاضمه موارد تأیید نشده: در طب سنتی این گیاه به صورت موضعی جهت درمان اختلالات کبدی و نیز به عنوان غرغره و به صورت داخلی جهت درمان گلودرد، بواسیر، سل، شکم درد، مالیخولیا، کری و درمان جوش های پوستی مورد استفاده استفاده قرار می گیرد. شیره گیاه مزبور نیز به عنوان ملين أطفال به کار برده می شود.
طب هندی: در طب هندی از این گیاه برای درمان سردرد، سوءهاضمه، حساسیت های پوستی، تهوع و اسهال استفاده می گردد. | طب سنتی اسلام و ایران: این گیاه در مکتب مذکور به نامهای «هندی» خوانده شده، سرد در آخر درجه اول بوده، تازه آن مرطوب در آخر درجه اول و خشک شده آن خشک در درجه اول میباشد. گیاه مزبور گشاینده انسدادهای احشا، کبد و عروق بوده.
گیاه مذکور قی و نیز هیجان صفرا را تسکین داده و معده را تقویت می نماید. گیاه مذکور یکی از مفیدترین گیاهان برای کبد بوده، در درمان تب چهار یک مفید است. ضماد آن نیز در درمان نقرس سودمند می باشد.
کاسنی، شهرت درمانی زیاد در ایران دارد و از آن به عنوان تصفیه کننده خون استفاده به عمل می آید.
خواص درمانی کلیه قسمتهای گیاه مخصوصا ریشه و برگهای آن، اثر مقوی، مدر، ملين دارد و از آن به عنوان اشتها آور (درضعف عمل - دستگاه هضم)، درمان قولنج های کبدی، زردی، هیستری، وجود خون در ادرار، اخلاط خونی ، آب آوردن انساج، استفاده بعمل می آورند.
کاسنی در دفع رسوبات ادراری ، عفونت مجاری ادرار ، کم خونی و رماتیسم اثر معالج دارد.
بررسی های گروه محققین هندی نشان داده است که ریشه کاسنی اثر قاطع در رفع ورم التهابی لثه دندان و حتی در مواردی که با خونریزی همراه باشد ، اثرنشان می دهد و اگر عصاره آبی یا الکلی گیاه برروی لثه ها مالیده شود و یا ماساژ داده شود، در رفع التهاب والتهاب های همراه با خونریزی لثه ، مؤثر واقع می گردد بعلاوه اگر در فرمول خمیر دندانها وارد شود، اثر ضدمیکروبی قوی ظاهر می کند و حتی در این مورد اثر میکروب کشی آن ، از بعضی آنتی بیوتیک ها قوی تر ذکر شده است.
امام ع فرمود: بر تو باد کاسنی که آب نطفه را زیاد می کند و کودک را زیبا می نماید و چون گرم است، بیشتر پسر را باعث می شود.
امام صادق ع فرمود: چهار چیز است طبیعت را معتدل می نمایند: انار سوریه ای و خرمای پخته شده و بنفسج و کاسنی.
پیغمبر خدا ص فرمود: هر کس کاسنی بخورد و بخوابد جادو و زهر به وی اثر نمی کند و هم جنبندهای از خزندگان حتی مار و عقرب به نزدیک وی تا صبح نمی آید.
یکی از صالحین گوید: در بعضی از وقتها بیدار شدن به نماز شب برایم مشکل می شد و این مرا غمگین می نمود، شبی امام زمان(عج) را در خواب دیدم به من فرمود: کاسنی بخور که بیدار شدن برایت آسان گردد، آب آن را نوشیدم و بیدار شدن برایم آسان گشت. کاسنی خنک کننده بوده.
پیغمبر ص فرمود: کاسنی سید سبزیهاست.
مطبوخ کاسنی محلل بلغم معده و رافع صفرای زیادی بوده، برای کبد و طحال و کلیه مفید است. از کاسنی داروی مسکن جهت سل ریوی درست می نمایند.
آب مقطر کاسنی: کاسنی به عنوان اشتها آور، مقوی معده، برطرف کننده التهاب معده، ضد استفراغ و ضد اسهالهای ساده، در درمان برقان به ویژه نوع احتباس، ضد اسهالهای صفراوی، همچنین به عنوان مقوی قلب و بر طرف کننده ورم چشم و بیشتر به عنوان تقویت معده، در بیماریها کبد و کلیه، ضد کلسترول، تصفیه خون و يرقان مصرف دارد. اثر ضد کلسترولی آن در سالهای اخیر، صریحا به اثبات رسیده است.
امام صادق ع فرمود: بر تو باد کاسنی که نطفه را زیاد می کند و صورت را زیبا می نماید.
شعیب عقرقوقی از ابی بصیر از امام صادق ع که فرمود: هر کس وقت خواب هفت برگ کاسنی در شکم او باشد در آن شب از قولنج در امان است.
امام صادق ع فرمود: هر کس کاسنی بخورد در آن شب و روزش از آسودگان نوشته می شود.
کاسنی از رازی:
کاسنی (هندباء): این سبزی نیز برای کسانی که مزاجشان گرم و جگرشان سوزان است نافع میباشد اما خاصیت خنک کردن و رفع عطش آن به اندازه کاهو نیست. برای معالجه سته جگر مفید است، زیرا آن را می گشاید و دردهای کبدی را چه گرم باشد و چه سرد بر طرف می سازد.
کاسنی برای معده سازگار است و چون با سرکه خورده شود بعد از فصد و حجامت بسیار سودمند و سده های کبد را باز می کند و مجاری کلیه را پاک و تمیز می سازد.


روش مصرف :

خواص درمانی برگ کاسنی : ۱- بیست و پنج گرم از آن را در یک لیتر آب جوش دم کنید و آب صاف کرده ی آن را بنوشید. تونیک، محلل و خنک کننده است، درد کبد و درد معده را تسکین می دهد، رفع عطش میکند، قاعده آور است، انسداد کیسه ی صفرا را درمان میکند و سنگ کیسه صفرا و سنگ مثانه را از بین می برد.
۲- آب تازه¬ی آن را بگیرید و با سکنجبین مخلوط کرده و بخورید. تبهای کهنه و مزمن را قطع میکند.
۳- آن را همراه با ریشه اش به اندازهی مساوی دم کنید و دو فنجان از آب آن را صبح ناشتا بنوشید. یبوست معده را برطرف می کند. : ۴- چهل روز، هر روز یک لیوان آب برگ کاسنی تازه را بگیرید و به تدریج در طول روز بنوشید. زکام در اثر مالاریا را درمان می کند، درد قلب را تسکین می دهد، تب سه یک یا تب مالت و زردی یا یرقان را درمان میکند، گرفتگیهای کبد و طحال را باز می نماید، برای استسقای گرم، تقویت کبد، تسکین حذت حرارت خون، التهاب معده و پاک کردن مجرای ادرار و کلیه نافع است.
اگر تازهی آن را با سرکه بخورید، مسکن صفرا است و اسهال های صفراوی را متوقف می کند.
ع تازهی آن را بکوبید، آبش را بگیرید و بنوشید و تفالهی آن را هم مثل حنا ضماد کنید. خارش رحم زن باردار را برطرف میکند. ۷- تازهی آن را با نمک در دهان بجوید. آبریزش از دهان را رفع میکند.
اگر آب تازهی آن را بگیرید و با سرکه یا دوشاب مخلوط کرده بر چشم بمالید، ورم گرم چشم را درمان میکند و اگر تازهی آن را بکوبید و پشت چشم ضماد کنید، ورم ملتحمه و ورمی که از گرمی باشد و درد چشم را درمان می کند.
۹- مالیدن برگ آن تنها و یا با سرکه برای سردردهای گرم و صفراوی نافع است. ۱۰- آب تازهی آن را بگیرید و با آرد جو خمیر کرده ضماد کنید. برای خفقان، تقویت قلب، تحلیل ورمهای گرم، درد مفاصل گرم و نقرس گرم نافع است.
۱۱- تازه¬ی آن را با برگ خرفهی تازه مخلوط کرده بکوبید و مثل حنا چند ساعت بر موضع ضماد کنید. باد سرخ را درمان میکند.
خواص درمانی تخم کاسنی : ۱- هر روز صبح آب جوشاندهی آن را بنوشید. تب بر است، چاک گوشه ی لب را درمان می کند، ناراحتیهای صفراوی و یرقان را برطرف می سازد.
٢- زنانی که به علتی حامله نمی شوند، مقدار زیادی از آن را در باغچه ی منزل و اطراف محل سکونت خود بکارند و گاه گاهی دم کرده ی تخم آن را بنوشند، نتیجه بخش است.
۳- آن را با رازیانه به اندازهی مساوی بجوشانید و آب آن را بنوشید. اشتها را زیاد میکند.
۴- اگر دندان های آسیای شما درد میکند، آن را با برگ بجوشانید و آبش را در دهان بگیرید. درد ساکت می شود.
خواص درمانی ریشه ی کاسنی : ۱- بو داده ی آن را با قهوه ی ساییده مخلوط کرده و بخورید. معده را تقویت میکند.
۲- پنجاه گرم از آن را بو دهید، بعد در یک لیتر آب جوش دم کنید و روزی دو فنجان آب آن را به نوبت صبح و عصر بنوشید. ترشحات کیسه صفرا را زیاد میکند.
۳- هر روز ۲۰ تا ۳۰ گرم از آن را رد کنید و در یک لیتر آب بجوشانید و آب صاف کرده ی آن را در طول روز بنوشید. ادرار را زیاد می کند، خون را صاف می نماید، برای رفع اخلاط مفید است، سوءهاضمه و کم اشتهایی را برطرف می سازد، تونیک و تب بر است و تب نوبه یا مالاریا را درمان میکند.
۴- آن را بجوشانید، بعد مقداری مستکی در آب صاف کرده ی آن حل کنید، سپس با سکنجبین شیرین کرده و هر روز بخورید. ضعف کبد در گرم مزاج ها را درمان میکند.
as خواص درمانی برگ کاسنی زرد : ۱- آب جوشاندهی آن را بنوشید. تونیک، خنک کننده، معرق، قابض، مقوی معده و قاعده آور است، خون را صاف میکند، برای قطع خونروی از سینه و ازدياد ترشح شیر و صفرا مفید می باشد، جوش، خارش، کورک، آبسه و زخم را التیام می بخشد، برای درمان گزیدگی مار، جراحتهای داخلی، رفع خنازير و جلوگیری از پوسیدگی دندان مفید است. ۲- آب آن را بگیرید و با روغن زیتون مخلوط کنید و بخورید. برای دفع مسمومیت اکثر سموم نافع است. ۳- اگر ضمادی که از خیس شده ی گیاه درست میشود. را هر روز روی ورمهای سرطانی پستان بگذارید، مفید است.
۴- از آن به صورت کمپرس گرم استفاده کنید. برای رفع التهاب و تسکین نافع میباشد. ها شیاف عصاره ی آن برای رفع ورمهای داخلی فرج و رحم مفید است. و شیرابه ی آن را به چشم بمالید. برای درخشان کردن سفیدی چشم و افزایش بینایی مفید است.
ریشه ی کاسنی زرد خواص درمانی: ۱- برای ناراحتی های مزمن کبد و کلیه و رفع سنگ صفراوی مفید است.
۲- ضماد آن در محل عقرب زدگی و نیش زنبور و مار اثر شفابخش دارد. ۳- آن را با آرد جو ضماد کنید. باد سرخ را درمان میکند. ۴- آن را با سرکه ضماد کنید. برای سوختگی از آتش و رفع التهاب آن مفید است.
استعمال موضعی آب آن به همراه سفیداب و سرکه اثر شگرفی در خنک کردن بدن دارد. در درمان چشم درد گرم مؤثر بوده، ضماد آن به همراه آرد جو موجب کاهش طپش قلب می گردد و عضو مذکور را تقویت می کند. هرگاه مغز فلوس را در آب کاسنی حل کرده و با آن غرغره نمایند در درمان آماس حلق مفید می باشد.

: روش مصرف: از این گیاه جهت مصارف خوراکی به صورت خرد شده برای تهیه دم کرده ها و نیز سایر فرآورده های تلخ مزه استفاده میشود. اشکال دارویی: قطره و سایر فرآورده های مرتب. فرآورده ها: جهت تهیه دم کرده می بایست به ۲ تا ۴ گرم از این گیاه آب جوش افزود و پس از ۱۰ دقیقه آن را صاف نمود. برای تهیه چای ۲ تا ۴ گرم از گیاه کامل را در ۱۵۰ تا ۲۵۰ میلی لیتر آب جوش ریخته، پس از ۱۰ دقیقه آن را صاف می کنند. مقدار مصرف: از ۳ گرم این گیاه به صورت خرد شده در هر وعده و نیز از ۲ تا ۴ گرم گیاه کامل جهت تهیه دم کرده استفاده میشود.
Literature 1- Barlianto H, Maier HG. Acids in cichory roots and malt/II. Determination of acids derived from carbohydrates. Z Lebensm Unters Forsch. 1995; 200: 273-277. 2- Gilani Ah, Janbaz KH. Evaluation of the liver protective potential of Cichorium intybus seed extract on Acetaminophen and CCL4induced damage. Phytomedicine 1994; 1:193-197. 3- Piet DP, Schrijvers R, Franssen MCR, Groot Ade. Biotransformation of germacrane epoxides by Cichorium intybus. Tetrahedron 51 1995; (22): 6303-6314. 4- Proliac A, Blanc M, (1976) Helv Chem Acta 58:2503. 5. Wagner, H, In “The Biology and Chemistry of the Compositae,” Eds V. N. Heywood et al. Academic Press, London 1977.
در نواحی شمال ایران ، با قرار دادن قسمت گوشتدار ریشه کاسنی به مدت ۸ تا ۱۲ ساعت در آب سرد، خيساندهای باطعم تلخ و نا پسند تهیه می نمایند که پس از صاف کردن ، در صبح ناشتا به عنوان داروی کمکی جهت رفع تب مالاریا مورد استفاده قرار می دهند.
از ریشه کاسنی، مخلوط با اعضای گیاهان داروئی دیگر ، شربتی به نام شربت روباربد کمپوزه (Rhubarbe compose) یا شربت کاسنی مرکب (Chicorée compose) به شرح زیر تهیه می شود : این شربت مدتهاست که به عنوان بهترین ملين اطفال، مورد استفاده مردم کشورهای مختلف قرار می گیرد (Dorvault).
روبارب (ریوند چینی( ۲۰۰ گرم
ریشه کاسنی 200 گرم
برگ خشک کاسنی 300 گرم
- شاه تره 100 گرم
زنگی دارو (Phyllitis scolopendrium) .۱0۰ گرم
میوه عروسک پشت پرده 50 گرم
دارچین سیلان 20 گرم
چوب صندل (Santalum album) 20 گرم
قند 3000 گرم
آبمقطر به مقدار کافی
ابتدا روبارب، دارچین و چوب صندل را که قبلا به قطعاتی تقسیم کرده اند در داخل ظرفی جای می دهند و مقدار یک لیتر آب ۸۰ درجه به آن می افزایند وبمدت 6 ساعت دم می کند سپس محلول را با فشار خارج کرده، مایع حاصل را از کاغذ صافی عبور می دهند و بدون استفاده از حرارت، به هر ۱۰۰ قسمت محلول، ۱۸۰ قسمت قندی می افزایند تا شربت تهیه شود. تفاله باقیمانده را با بقیه مواد دیگر که قبلا آنها را به قطعاتی درآورده اند، مخلوط کرده مقداره لیتر آبجوش بر روی آنها می ریزند و به مدت ۱۲ ساعت به حال خود می گذارند تا دم کند سپس با فشار صاف می کنند و به محلول صاف شده، بقیه قند را می افزایند و پس از حرارت دادن و صاف کردن، شربت قبلی را به آن می افزایند و با گذراندن از پارچه نازك مجددا صاف می کنند( کد کس (۱۹۳۷
شربت روبارب کمپوزه را با استفاده از عصاره تغلیظ شده نیز تهیه می نمایند( کد کس ۱۹4۹). این شربت به عنوان ملین می تواند مورد استفاده کود كان قرار گیرد. مقدار مصرف آن، ۱۰ تا ۳۰ گرم برای اطفال ۳۰ ماهه تا ۱5 ساله است.
دم کرده جهت رفع یبوست
ریشه گزنه 20 گرم
ساقه تاجریزی پیچ 20 گرم
پنیرك (گل) 20 گرم
ريباس اسود) (Ribes nigum) برگ) 20 گرم
زیرفون (گل) 20 گرم
سیاه توسه Frangula alnus (پوست ساقه) 25 گرم
کاسنی (برگ( 20 گرم
ریوند چینی (ريزوم) 10 گرم
اعضای خشک گیاهان مذکور را مخلوط کرده ، برحسب يك قاشق سوپخوری برای هرفنجان ، دم کرده ای به شرح زیر تهیه می کنند :
پس از وارد کردن مخلوط گیاهان مذکور در آب ، بمدت ۲ دقیقه آنرا میجوشانند سپس یک قاشق قهوه خوری به نسبتی که ذکر شد بدان برگچه سنا میفزایند و ظرف محتوی آنها را بحال خود میگذارند تا به مدت ۱۰ دقیقه دم کند. به دم کرده حاصل، پس ازصاف کردن می توان مقدار کمی عسل اضافه کرد. مقدار مصرف آن، یک فنجان معمولی هنگام شب، قبل از خوابیدن است.
در استعمال خارج، قرار دادن برگهای تازه و له شده کاسنی بر روی پوست بدن، برای آرام کردن ناراحتی های جلدی ناشی از التهاب و تحریکات سطحی، توصیه گردیده است.
صور داروئی - دم کرده ۸ تا ۱5 در هزار برگهای تازه و یا جوشانده برگهای خشک درآب (پس از ه دقیقه جوشاندن، به مدت ۱5 دقیقه دم کنند) به مقدار یک فنجان قبل از هرغذا دم کرده ۲۰ تا ۳۰ درهزارگل۔ دم کرده یا جوشانده 15-۲۰ در هزار ریشه (تا 60 درهزار)۔ شیره تازه کاسنی به مقدار ۳۰ تا ۲5۰ گرم مخلوط در شاه تره ، بولاغ اوتی و کاهو به نسبت های مساوی عصاره به مقدار ۱-5 گرم به صورت حب شراب کاسنی(مخلوط گرددانه کاسنی باشراب.
از شیره کاسنی شربتی به طریق زیر تهیه می گردد که اثر رفع یبوست مخصوصا در اطفال کوچک دارد:
مقدار ۵۰۰ گرم قند را در نیم لیتر شیره گیاه حل کرده آنرا می جوشانند تا به غلظت شربت در آید سپس به مقدار ۳ تا 4 قاشق صبح ناشتا مصرف می کنند. برای اطفال، مقادیر کم این شربت باید بکار رود.
مخلوط مساوی شیره برگ کاسنی با شیره برگ گیاهان دیگر مانند شاه تره (Fumaria officinalis)، بولاغ (علف چشمه) و کاهو اگر به مقدار 6۰ تا ۱۲۰ گرم در روز مصرف شود اثر نافع و درمانی در رفع بیماریهای ذکر شده دارد (کدکس(
ریشه خشک کاسنی را پس از آنکه به صورت پودر در آمد ، مانند قهوه و بهمان نحو به مصارف تغذیه می رساند. دارای اثر مقوی روده، ملین ملایم ومحرك اشتها است. برای بیماران مبتلا به تنبلی و خستگی کبد، دم کرده 50 در هزار آن در آب، به مقدار یک فنجان هنگام صبح و شب، اثر بسیار نافع دارد.
دم کرده ریشه کاسنی: ۲۰-۳۰ گرم ریشه کاسنی را با هزار گرم آب جوش دم کرده صاف نمایند برای تقویت معده و ناراحتی کبد یک فنجان قبل از هر غذا مصرف نمایند.
در چین از ریشه آن به عنوان تونیک و قابض و تب بر و محلل استفاده می شود.
در تحلیل و پاک کردن اخلاط اثر زیاد دارم، زهکش مجاری غذا و بول بوده، جهت تصفیه خون و رفع ورم احشاء و استسقاء و درمان تبهای کهنه و درد مفاصل و زیاد شدن شیر و ادرار سودمند میباشم و در سایر افعال خواص من مانند برگ است. مقدار خوراک من از گرد ساییده 5/3 گرم تا پنج گرم و جوشانده آن از پانزده گرم تا ۴۵ گرم می باشد.
مانند شربت به بچه ها می دهند.
برای تهیه شربت آن شیره کاسنی را با هم وزن آن شکر مخلوط کرده و می جوشانند تا سفت شده و بعد از سفت شدن، شربت درست می شود.
کاسنی ضد یبوست است و برای رفع یبوست دم کرده برگ و ریشه آن به مقدار دو فنجان هر روز صبح ناشتا باید مصرف شود که ۳۰ گرم برگ و ریشه کاسنی خشک در یک لیتر آب جوش گردد.
جوشانده برگ کاسنی را در هلند به گاوهایی که وضع حمل دارند برای آسانی زایمان می دهند.
دم کرده کاسنی وحشی ۱۰ گرم در صد گرم آب کبد و کلیه را تحریک و فعال می سازد.
محمدبن ابی بصیر از پدرش نقل می کند که به امام از هیجان سر، دندان و ضربان چشمم شکایت کردم تا این که صورتم ورم پیدا کرده فرمود: بر تو باد این کاسنی و بر روی فشرده آب آن شکر طبرزد بریز و زیاد از آن بخور که ساکت می کند و ضررش را دفع می نماید، می گوید: به منزل برگشتم و در همان شب پیش از خواب معالجه نمودم و از آن نوشیدم و خوابیدم و صبح بیدار شدم و دیدم خوب شده ام.
امام رضا ع فرمود: هندباء برای هر درد شفاست، هیچ دردی در درون انسان نمی شود، مگر این که با هندباء از بین برود و روزی یکی از خدمتکاران خود را خواست که تب و سردرد داشت، به وی فرمود: کاسنی را بکوب و در کاغذی بگذار و روغن بنفسج بر آن بریز و بر سر بگذار که تب و سردرد را می برد.

عوارض جانبی :

تاکنون هیچگونه عارضه جانبی مضر و خطرناک ناشی از مصرف بجای مقادیر درمانی گیاه مزبور شناسایی نشده است ولی با این وجود، این گیاه در صورت تماس با پوست دارای پتانسیل ضعیفی برای حساسیت زایی میباشد.
برای کسانی که سرفه می کنند سازگار نیست، با مزاجهای سرد هم سازش ندارد.

تداخلات دارویی :







رویشگاه :

کاسنی به طور وحشی تقریبا در اغلب مناطق ایران می روید و در دامنه های البرز، راه قزوین رشت، رشت و لاهیجان، اطراف تهران، ارومیه، فارس، بلوچستان، آبادان و خراسان انتشار دارد و به صورت خودرو و در باغها، چمن زارها و لب جوی های آب می روید.
این گیاه معمولا در چمنزارها، مزارع یونجه، اسپرس و اراضی مرطوب کنار نهرها به طور خودرو می روید. گونه های متعددی از این گیاه در مناطق مختلف ایران از جمله در کوههای کرمان، کوههای دالکی جنوب، سبز کوه و دنا در فارس، بلوچستان، منطقه ی تهران، آذربایجان در پلور، کرمانشاه سابق، گیلان و لاهیجان می روید. این گیاه در اغلب مناطق معتدلهی آسیا و در هند و چین و سایر مناطق معتدلهی عالم نیز می روید.
اروپا، خاورمیانه تا ایران، شمال و جنوب آفریقا، آمریکا، استرالیا و زلاندنو پراکنش در ایران: استانهای گلستان، مازندران، زنجان، کردستان، همدان، کرمانشاه، چهارمحال و بختیاری، لرستان، سیستان، خراسان، کرمان، تهران
کاسنی، در زمین های نسبتا مرطوب کنار جاده ها، اماکن بایر و دامنه های کم ارتفام غالب نواحی اروپا تاحدسوئده مناطق غربی ومرکزی آسیا و شمال آفریقا به حالت خود رومی روید. در امریکای شمالی نیز به حالت نیمه وحشی در آمده است


ترکیبات شیمیایی :

ریشه کاسنی مانند برگهایش دارای یک ماده خیلی تلخ کلروفیل، یک ماده قندی، آلبومین، املاح و نیترات و پتاس می باشد. ریشه کاسنی شامل موسیلاژ، اینولین، قندهای مختلف ( گلوکز ، لولز، و ساکارز)، مقدار کمی تانن، اسانس، یک ماده رزینی، شیکورین و نیترات پتاسیم می باشد.
ترکیب شیمیایی ریشه ی کاسنی : مس - مواد قندی - تانن - العاب - رزین - اسانس - پکتین - لاکتوسین - اینتی بین - آرسنیک - گلوکوزید سی کوری ئین.
سسکویی ترپن لاکتون ها به ویژه لاكتوسين، لاکتوکوپیکرین و ۸- دزوکسی لاکتوسين. گلیکوزیدهای گویانولید از قبیل سیکلوروزیدهای C , B و سونکوزید C. مشتقات کافئیک اسید شامل شیروریک اسید، کلروژنیک اسید، ایزوکلروژنیک اسید، دی کوفئويل تارتاریک اسید. هیدروکسی کومارینها مانند اومبلیفرون. فلاونوییدها از جمله هایپروزید. پولی اینها
ریشه کاسنی دارای ۱۱ تا ۱5 درصد اینولین ، ۱۰ تا ۲۲ درصد قند های مختلف نظیر گلوکز ، لولز وساکارز، یک ماده رزینی، موسیلاژ، مقدار کمی تانن، اسانس ، پکتين، لوولين Levuline وشیکورین است که بسهولت در آب ، تبلور حاصل می کند. مقدار درصد اینولین که به حالت محلول درشیره سلولی اعضای گیاه وجود دارد تدریج در پائیز زیاد می گردد درحالی که مقدار آن در بهار، به حداقل می رسد. برگ و ریشه گیاه دارای ویتامین های B، C ، B و P است. براثر بودادن ریشه کاسنی، مقدار درصد قندهای احیاء کننده آن کاهش حاصل می کند و ساکارز و اینولین آن کم می شود. گرد ریشه بوداده کاسنی ، به علت مصارف زیادی که در بعضی نواحی اروپا دارد، پیوسته در معرض استفاده ( به حالت ساده مخلوط درگرد دانه قهوه ) قرار می گیرد.
ریشه بو داده کاسنی بازار تجارت طبق بررسی های دانشمندانی نظير Koenig Wolf ، Beckurts و Pellerin ، دارای ترکیباتی به شرح زیر است :
آب 11 تا ۱۷ درصد
مواد ازته 6 تا 25/7 درصد
قندهای احیاء کننده 15 تا 26 درصد
اینولین، دکسترین وغيره 6 تا 12 درصد
خاکستر باقیمانده 80/4 تا 66/7 درصد
مواد چرب 73/0 تا 74/2 درصد
مجموع مواد محلول در آب 54 تا 65 درصد
در ریشه کاسنی علاوه بر گلوکوزید سیکوری ئین دو ماده تلخ به نامهای لاکتوسین lactucin و اینتی بین intybin و ارسنیک در حد 01/0 میلی گرم در ۱۰۰ گرم ریشه یافت می شود و به علاوه دارای مواد قندی رزین، تانن، لعاب، اسانس و پکتین بوده و ریشه و برگ کاسنی تلخ می باشد.
.آب ۱۱-۱۷ درصد، ترکیبات از ته ۶- 5/7 درصد، قند احیاء کننده ۱۵-۲۶ درصد، اینولین و دکسترین ۶-۲۱ درصد، خاکستر 8/4 – 6/7 درصد، مواد چرب 2/7 – 3/7 در هزار میباشد. همچنین ریشه خشک بو نداده آن حاوی موسیلاژ ۱۹ - ۱۲ درصد، اینولین، قند (گلوكز، لوولز، ساکارز) تانن به مقدار جزئی، کمی اسانس و یک ماده رزینی می باشد.

برگ کاسنی مقدار زیادی مواد قندی نشاسته ای به خصوص اینولین و کمی مواد سفیدهای و مقدار زیادی پتاسیم و مقداری کلسیم، منیزیوم، آهن و اندکی ویتامین B ، A و مقدار زیادی ویتامین C دارد.
برگ کاسنی : آب - پروتئین - مواد چرب ۔ هیدراتهای کربن - - فسفر۔ آهن - سدیم - پتاسیم - تیامین - رایبوفلاوین - نیاسین - گلوکوزید سیکوری ئين - مادهی رزینی به نام شیکورین.
برگ کاسنی دارای املاحی نظیر سولفاتها و فسفاتهای سدیم، منیزیوم و پتاسیم ونیترات پتاسیم است. گلوکزید تلخی به نام شیکورین Chicorine یا سیکورین Cichorine نیز در آن یافت می شود .
گلهای آن بعلاوه دارای سیکوریئین می باشد که ایزومر اسکولین esculine است.
سیکوری ئين Cichorine ، به فرمول C15H16O9 و به وزن ملکولی 28/340 است. درگلهای کاسنی یافت می شود. استخراج آن توسط Merz (1) انجام گرفته و بعدا توسط محققین دیگر سنتز گردیده است.
سیکوروئین به صورت بلوریهای سوزنی شکل با ۲ ملکول آب تبلور به دست می آید. در گرمای ۳۱۳ تا ۲۱5 درجه پس از خشک شدن در دستگاههای خشک کننده ، ذوب می شود . درآب ، الکل و اسید استیک محلول است. در اتر و اتر دو پترول حل نمی شود. درقلیائیات رقیق قابلیت انحلال دارد و محلول زرد رنگ بدون فلورسنس ( اختلاف آن با اسكولين) ایجاد می کند.
ترکیب شیمیایی تخم کاسنی : در تخم کاسنی مس وجود دارد.


شرایط نگهداری :


توضیحات تکمیلی :

 قسمت مورد استفاده کاسنی برگ تازه و ریشه خشک شده آن است.
مشخصات: گیاهی است علفی و پایا۔ ساقه های آن در نوع صحرائی آن کوتاه و به اندازه ی نیم تا یک متر می باشد ولی اگر آن را پرورش دهند به دو متر نیز می رسد. برگهای آن از یک طرف کرکدار است و بریدگی های عمیق دارد. گلهای آن آبی رنگ می باشد. دانه های آن فندقهی کوچک، دراز و چهار وجهی و رنگ آن خاکستری است. ریشه ی آن عمودی و ضخیم به ضخامت یک تا سه سانتی متر و درازی ده تا شصت سانتی متر می باشد که در بیخ گردن ریشه یعنی در محل رویش ساقه، خط دایره ای شکلی به صورت یقه وجود دارد، رنگ پوسته ی خارجی ریشه قهوه ای و رنگ داخل آن سفید است و شیرابه ی سفید رنگی دارد و عصاره یا جوشانده¬ی ریشه ی آن تلخ می باشد.
برگ کاسنی طبیعت آن: سرد و تر است.
تخم کاسنی طبیعت آن: سرد و خشک است.
ریشه ی کاسنی طبیعت آن: گرم و خشک است.
مشخصات: گیاهی است از خانواده ی Compositae، بی بو، چندساله، خیلی کوچک و کوتاه تر از چهل سانتی متر که شیرابه یا مایع سفیدی ترشح میکند. برگهای آن دراز، با بریدگی های عمیق و نوک تیز میباشد که شکل دندان شیر به آن می دهد، برگها گروهی به شکل یک دسته برگ از يقهی ریشه خارج میشود. طبق گلهای آن زرد طلایی به صورت منفرد در انتهای شاخه ی گل دهنده که توخالی است ظاهر میشود. میوهی آن فندقه و خشک و مغز آن مجزا و نچسبیده است (مانند آفتابگردان) و در انتهای هر میوه یک کاکل معمولا سفید رنگ قرار دارد، میوه ها به طور گروهی و به شکل کروی قرار دارند و به سبب وجود کاکل پس از رسیدن به آسانی پراکنده میشوند.
برگ کاسنی زرد طبیعت آن: سرد و خشک است.
گل و میوه: گیاهی با کلاپرکهای متعدد محوری یا انتهایی، به قطر ۳ تا ۴ سانتی متر که منفرد یا دسته ای، بدون دمگل آذین یا دارای دمگل آذین کوتاه هستند. برگه های گریبانی مژه دار و اغلب دارای کرکهای غده ای می باشند. برگه های داخلی مستطیلی - سرنیزهای، افراشته بوده، بیرونی ها تخم مرغی، گسترده هستند و نصف طول برگه های داخلی را دارند. گلها همگی زبانهای، نرماده، آبی روشن، ندرتأ سفید یا صورتی میباشند. میوه فندقه، به طول ۲ تا ۳ میلی متر، زرد کاهی تا سیاه، تخم مرغی و فاقد جقه (پاپوس) می باشد.
برگها، ساقه و ریشه: گیاهی چند ساله به ارتفاع ۳۰ تا ۲۰۰ سانتی متر دارای ریشه ضخیم به طول ۱۰ تا ۳۰ سانتی متر و ساقه محکم، افراشته، در بالا کمی منشعب و پوشیده از موهای زبر است. برگهابه طول ۱۰ تا ۳۰ و عرض ۱ تا ۵ سانتی متر، واژتخم مرغی، مستطیلی دارای دندانه یا شکافهای عرضی و همچنین موهای زبر در سطح تحتانی می باشند. پایین ترین برگها دمبرگ دار و طوقه ای هستند. برگهای بالایی و نیز آنهایی که نزدیک گل آذین میباشند، متناوب، مستطیلی تا سرنیزه ای، بدون دمبرگ و دارای دندانه های هلالی هستند.
کاسنی، برگهای متناوب و پوشیده از تارهای فراوان در اطراف رگبرگ میانی دارد. شکل ظاهری برگهای قاعده ساقه آن با بقیه فرق دارد، مانند آنکه در قاعهه ساقه، برگها عموما دراز، منقسم به قطعات عمیق دندانه دار ومنتهی به یک قسمت انتهائی مثلث شکل است و هرقدر که به رأس ساقه نزدیک گردیم، برگها کوچکتر می شوند و کناره تقریبا ساده و وضع ساقه آغوش پیدا می کنند. گلهای زیبا و آبی رنگ کاسنی، در تابستان از تیر تا شهریور ظاهر می شود و چون به تعداد زیاد و به شکل فاصله دار درطول محور دراز ساقه و انشعابات آن شکفته می گردد ازاین جهت منظره بسیار زیبا به گیاه می بخشد.
بعضی از پایه های این گیاه نیز بتناسب شرایط متفاوت محیط زندگی ، دارای گلهائی به رنگهای سفید یا گلی می باشند.
در هر کاپیتول کاسنی، ۱۸ تا ۲۰ گل زبانهای منتهی به دندانه دیده میشود که در انولوکری سبز رنگ و مرکب از 2 ردیف براکته واقع اند. میوه آن فندقه، 4 سطحی، نسبتا مسطح و منتهی به مجموعه ای از فلسهای بسیار کوچک است.
کاسنی، گیاهی است که در نواحی مختلف، بتفاوت به صورت یکساله، دوساله و چند ساله در می¬آید. از مشخصات آن این است که گلهایش در مقابل تابش نور خورشید، حالت شکفته و باز شده به خود می¬گیرند در حالی که هنگام غروب آفتاب یا موقع شب، یا در هوای مه آلود و یا بارانی، گلهای واقع بر کاپیتول، به هم نزدیک می¬گردند و آنرا به صورت ناشکفته جلوه می¬دهند.
پرورش کاسنی، مراقبت زیاد لازم ندارد.
ویژگیها: این گیاه مزه تلخ دارد.
کاسنی از گیاهان مفیدی است که تاریخ استفاده درمانی آن، به زمانهای قبل از میلاد مسیح نسبت داده میشود . اطبای دورانهای قدیم مانند پلین و جالینوس وغیره برای آن در مداوای بیماریها، اهمیت زیاد قائل بودند. کاسنی هنوز هم به علت اعتقادی که مردم نسبت به آن دارند. و در درمان بیماریها بطور مداوم مورد استفاده قرار می گیرد، شهرت خود را با مقایسه با گیاهان داروئی مشابه، از دست نداده است بطوری که از ریشه کاسنی ، هنوزهم به عنوان مقوی و تب بر در غالب نقاط کره زمین استفاده به عمل می آید. کاسنی چون گلهائی به رنگ آبی زیبا به تعداد فراوان دارد و پس از ظاهر شدن گلها، به این علت که انشعابات ساقه از فاصله نسبتا دور، عاری از برگ و منحصرا دارای گلهای درشت جلوه می کند، به تفاوت در نواحی مختلف به عنوان یک گیاه زینتی نیز پرورش می یابد.
کاسنی ، کاپیتول هائی مرکب از گلهای زبانهای به رنگ آبی زیبا دارد که در فاصله ماههای تیر تا اواخر شهریور و حتی به تناسب مشخصات محل رویش، کمی دیرتر ظاهر میشود.
تکثیر کاسنی از طریق کاشتن میوه آن که به غلط دانه خوانده می شود و مدت 5 تا 6 سال نیز قوه نامیه خود را حفظ می نماید، در زمینهای آماده ، نسبتا مرطوب و دارای کود حیوانی کافی صورت می گیرد. برای این کار، دانه گیاه را در هر فصلی می توان کاشت ولی مناسب ترین موقع، کاشتن دانه در اوایل فروردین است. این عمل معمولا به نحوی انجام می گیرد که در هر هکتار زمین ، معادل 5 کیلوگرم دانه (میوه مصرف شود. پراکنده کردن دانه در زمین زراعتی نیز ممکن است با دست و با دستگاههای مخصوص انجام گیرد. در هر حال پس از انجام این عمل باید با غلطک زدن ملایم، روی دانه ها را از یک قشر نازك خاك پوشانید.
پس از رشد دانه و پیدایش گیاه جوان، هنگامی که ساقه آنها به ارتفاع چند سانتیمتر رسید و یا در امتداد خطوط شیارها به خوبی نمایان شد ، اقدام به کج بیل زدن می کنند و سپس علفهای هرزه را از زمین زراعتی خارج می سازند و بعلاوه پس از گذشتن ۱۱ تا ۲۰ روز، اعمال فوق را بمنظور اصلاح زمین، مجددا انجام میدهند .
برگ کاسنی را معمولا در مرداد ماه می چینند و آنها را در هوای آزاد و یا در اطاقهائی تحت اثر گرمای ملایم خشک می کنند. از هر هکتار زمین زراعتی بطور متوسط معادل ۱۰ تا 15 هزار کیلوبرگ تازه کاسنی، به دست می آید.
ریشه کاسنی را در ماههای مهر و آبان به وسیله چنگال یا وسایل مجهزتری از زمین خارج می کنند زیرا طول ريشه به 45 تا ۵۰ سانتیمتر نیز می رسد و خارج کردن آنها ، مهارت و ابزار مخصوص لازم دارد. هرقدر زمین زراعتی، سبک وغیر رستی باشد، ریشه ها پس از خارج شدن از زمین ، سهلتر شسته می شوند.
در موقع خارج کردن ریشه کاسنی از زمین باید به این نکته توجه شود که ریشه ها در آخر سال اول، از زمین خارج گردد زیرا در غیر اینصورت اگر دیرتر به دست آید، حالت گوشتدار بودن آن از دست می رود و سخت و چوبی و غیرقابل استفاده می شود. برگ کاسنی را باید موقعی از ساقه جدا کرد که در مرحله رشد کامل باشد زیرا در غیر اینصورت به نسبتی که زودتر چیده شود، به نمو ریشه گیاه زیان وارد می آورد.
کاسنی، در زمین های آهکی۔ رستی که رطوبت کافی داشته و به خوبی آنرا شخم زده باشند بهتر رشد می کند.
واریته ای از کاسنی که قهوه کاسنی از آن تهیه می شود، به علت اهمیت خاصی که دارد بطور اختصار در زیر شرح داده میشود:
استفاده از ریشه بو داده کاسنی به منظور تهیه نوعی قهوه، از سال ۱۷۷۲ میلادی در یکی از شهرهای کشور فرانسه، منشا گرفت و چون در این زمان درباره زیان قهوه تبلیغاتی به عمل می آمد، ازاین نظر ریشه کاسنی به سهولت توانست تا حدی جانشین قهوه گردد و در بازارهای داروئی، جائی برای خود باز کند. در این زمان مصرف آن در بلژیک و آلزاس سفلی قابل توجه شد و همین امر موجب گردید که تدریجا مقامی ارزنده در تغذیه پیدا نمايد.
در سال ۱۷۷۶، دو پزشک توانستند در بعضی مراکز بزرگ خرید و فروش گیاهان داروئی، نیمکوب ریشه کاسنی را به نام Cafe de Chicoree وارد نمایند و در تعميم مصرف آن کوششهائی به عمل آورند . در این موقع مردمی که در بستن راههای تجارتی مواد مختلف غذائی وداروئی مداخله داشتند، کمک مؤثر درعقب راندن قهوه نمودند، بدین نحو که موجبات کمیاب شدن قهوه را به پایه ای فراهم آوردند که زراعت کاسنی به منظور تهیه قهوه کاسنی، بین مردم معمول گردید و در کشاورزی نیز بررسی های زیاد بر روی آن به عمل آمد. آنچه که مسلم است آن است که در هلند و شمال کشور فرانسه، مردم بیشتر به مصرف قهوه کاسنی علاقه مندی نشان دادند و موجبات توسعه مصرف آنرا در نواحی مذکور، فراهم آوردند.
پرورش کاسنی به منظور فوق، تدریجا در شهرهای متعددی از کشور فرانسه با کاشتن دانه واریته ای که ریشه قطور بوجود می آورد معمول گردید . برای تهیه قهوه کاسنی ، مردم ریشه های قطور را از زمین خارج نموده به خوبی میشستند و سپس آن را به قطعاتی تقسیم نموده، پس از خشک کردن ، بو میدادند و بعدا به حالت نیمکوب و به شکلی که قهوه معمولی بدان صورت عرضه می شود، وارد بازارهای تجارت مینمودند.
گیاه مولد قهوه کاسنی و طرز تهیه آن مدتها تا سال ۱۸۰۱ میلادی جنبه سری داشت ولی بعدا پرورش گیاه مذکور توسعه پیدا کرد بطوری که در بعضی از نواحی بلژیک و آلمان، به پرورش گیاه مذکور و به دست آوردن نمونه مرغوب از کاسنی اقدام شد و رقابت به پایه ای رسید که منجر به تولید ۲ میلیون کیلو ریشه تازه کاسنی گردید. کاسنی مولد قهوه مذکور دارای واریته های مختلف است که از بین آنها دو واریته به نامهای Chicorée de Maghoug و همچنینCh . de Brunswick نام دو ناحیه مولد قهوه کاسنی در کشور آلمان با ارزش تر می¬باشد. ازبین دو واریته مذکور نیز نوع اخیر بیشتر مورد توجه است.
چون بررسی زراعت واریته های مولد قهوه کاسنی و مواظبت هائی که برای این کارلازم است، خارج از مبحث ما در این کتاب است. از این جهت برای تکمیل مطالب گفته شده به ذکر این مختصر اکتفا می گردد که قهوه کاسنی اصولا فاقد هرگونه ماده مضره است. بو و طعم قهوه معمولی را ندارد و زراعت آن نیز پیوسته روبه توسعه می باشد. قهوه معمولی که از دانه بو داده انواع درخت Coffea تهیه می شود دارای کافئین است که اثر مدر دارد . افراط در مصرف قهوه ، کافئیسم Cafeisme بوجود می آورد که خطرناك می باشد. در این جا فقط باید گفت که هیچ گونه مقایسه ای نمی توان در این مورد به عمل آورد فقط باید گفت که هریک از آنها، نوع خاصی از ماده غذائی می باشند و از نظر کیفیت، قابل مقایسه با یکدیگر نیستند .
اختصاصات تشریحی۔ ریشه کاسنی دربرش عرضی، اختصاصات تشریحی زیر را نشان میدهد :
١- لایه های چوب پنبه، مرکب از سلولهای مسطح و قرصی شکل که به وضع منظم، به دنبال یکدیگر قرارگرفته اند.
۲- پارانشیم پوستی که از سلولهای ریز و فشرده به هم تشکیل می یابد و در داخل آنها انشعابات لاتيسيفرها دیده میشود.
٣- عناصر آبکشی مرکب از سلولهای چند وجهی کوچک که امتداد اشعه مغزی، آنرا قطع می نماید.
- ناحيه چوب، شامل پارانشیم چوبی، آوندهای چوبی متعدد و لاتيسيفرها.
لاتيسيفرهای ناحیه چوب عموما محتوی لاتکسی به رنگ مایل به قهوه ای و کاملا مشخص می باشند.
در حد فاصل ناحیه چوب و آبکش، لایه کاسبیوم قرار دارد که به خوبی در زیر میکرسکپ تشخیص داده می شود.
در برش طولی ریشه کاسنی، مجاری ترشحی لاتکس محتوی شیرابه، به صورت شبکه ای قابل تشخیص است.
(آنديو)- نوعی کاسنی وحشی با تلخی کمتر است. برگهای آن دارای بریدگیهای زیاد و حالت موجدار می باشد و از آن در کشاورزی ، نزاد های مختلف با ظاهر متفاوت به دست آورده اند.
خواص درمانی آن شبیه به کاسنی ولی با اثر خفیف تر است.
پرورش نمونه هائی از آن در ایران معمول است.
مدتها منشاء اصلی این گیاه را نواحی مختلف هند تصور می نمودند ولی بررسی های علمی نشان داد که در هیچ زمانی به حالت وحشی در هند وجود نداشته است. دانشمند گیاه شناسی به نام Visiani ( در فلورد الماسی جلد دوم صفحه ۹۷) و Schultz و Boissier ( در ( .Flora orientalis III. P 391
دو کاندول (در کتاب منشاء گیاهان پرورش یافته چاپ دوم صفحه ۷۶)، آندیو را مشتق ازنوعی کاسنی به نام .Cichorium pumilum Jacq ذکرنموده اند. گیاه اخیر به حالت وحشی در منطقه مدیترانه ، مراکش، الجزیره تا فلسطين، قفقاز و ترکستان وجود دارد.
ر آندیو در فرانسه ابتدا برای مصارف درمانی به کار می رفته است ولی بعد از تغییر رنگ و سفید کردن برگهای آن (با قراردادن گیاه در فصل زمستان، در داخل ماسه نرم) ، آنرا به مصارف تغذیه رسانیدند.
نوعی از آندیو که به مصارف تغذیه می رسد دارای دو واریته یاگونه فرعی با ظاهر کاملا متفاوت ذکر شده است که یکی از آنها var . crisba یا Chicorées frisees می باشد و برگهائی با بریدگیهای مجعد دارد و دیگری Var . latifolia یا Scaroles است که برگهائی پهن با پهنک کامل و حاشیه موجدار دارد.
از نوع اول. امروزه واریته های متعددی در کشاورزی به دست آورده اند که بعضی ازآنها تلخی زیاد دارد و کمتر به مصارف تغذیه می رسد
(.Rbagadiolus stellatus L . Wild گیاهی علفی و دارای ساقه ای با تقسیمات دوتائی است. برگهائی با کناره های بریده ، دندانه دار و یا عاری از آن دارد. کاپیتولهای آن دارای گلهائی به رنگ زرد و واقع بر روی دمگلی دراز است. برگهای آن به حالت خام مصرف میشود.
درگیلان: رودبار. زنجان، میانه در 1000 متری. کرمانشاه ، گیلان غرب، لرستان: شهبازان، خوزستان: شوش، مسجدسلیمان، فارس: کازرون ، دالکی و قزوین می روید.
.Hypochoenis macula L درنواحی شمالی اروپا و بعضی نقاط آسیا می روید. سابقا از آن برای درمان سل استفاده به عمل می آمده است. ریشه اش به مصارفی شبیه آرنیکا می رسد.
نام عربی آن نبات الخنازیرا است. نوعی دیگر آن . H . glabra L است که در بعضی نواحی آسیا پراکندگی دارد و ریشه اش به عنوان تصفیه کننده خون مصرف می شود.
این گیاه بری و بستانی دارد بستانی را کاسنی و بری را طرخشقوق نامند.
بستانی آن دو قسم است: یکی را برگ بزرگ و دراز و با خشونت و مایل به تلخی و گلش کبود و بزرگ و او را هندباء شامی نامند و یکی را برگ کوچک وگلش کبود و ریزه و تلخی او بیشتر و او را هندباء البقل نامند.
محمدبن فیض گوید: با امام صادق ع در اول روز بودیم، سفره ای را آوردند که در آنجا پیر مردی کاسنی را از سبزی کنار میگذاشت و از آن اعراض مینمود، امام به وی فرمود: شما گمان می کنید که کاسنی سرد است در حالی که چنین نیست، بلکه آن معتدل است و فضیلت آن بر سایر سبزیها مانند فضیلت ما است بر سایر مردم.
سبزیهایی که به مزاج سرد اشخاص بسازند بسیار کم است، زیرا بیشتر سبزیها تبرید می کنند و تولید، نفخ می نمایند. چنانچه کسانی که مزاجشان سرد است بخواهند سبزیجات بخورند و به خوردن آن هم ادامه دهند باید خود را ملزم بدانند که از داروهای مقوی معده و ترکیباتی که به اصطلاح باد شکن هستند، مصرف کنند. کاسنیهایی که در باغ و بوستان بکارند و به موقع آب کافی به آنها برسانند رطوبت و نفخ آنها زیادتر است ولی نوع بیابانی آنها که به علل کمی آب بوته هایشان لاغر و کوچک است نفخشان کمتر و تندی و لطافتشان بیشتر است.

مطالب پیشنهادی :اسطوخدوساسطوخدوس ،  یه تقویت کننده مغز و قلبه !
برای اطلاعات بیشتر کلیک کنید ...
شیره آنغوزه ،  پراز خاصیت های درمانی !
برای اطلاعات بیشتر کلیک کنید ...
آملهآمله ، ریزش مو و شوره سر رو با هم از بین میبره !
برای اطلاعات بیشتر کلیک کنید ...
افتیمونافتیمون ،  هزارتا خاصیت داره (یکیش درمان نفخ )!
برای اطلاعات بیشتر کلیک کنید ...
انجدانانجدان ، موثر و کارآمد برای کلیه و مثانه !
برای اطلاعات بیشتر کلیک کنید ...
آویشنآویشن ، مناسب برای رماتیسم و سیاتیک و ... !
برای اطلاعات بیشتر کلیک کنید ...
آبرون کبیر ،  پمادش برای اگزما عالیه !
برای اطلاعات بیشتر کلیک کنید ...
آبرون صغیرآبرون صغیر ،  برای سردرد و چشم درد میتونی ازش استفاده کنی!
برای اطلاعات بیشتر کلیک کنید ...
افسنطین ، کارساز و عالی برای یبوست !
برای اطلاعات بیشتر کلیک کنید ...
آفتاب پرستآفتاب پرست ، آب دمکرده اش تب رو قطع میکنه !
برای اطلاعات بیشتر کلیک کنید ...
آنیسونآنیسون ،  تو طب سنتی برای سیاه سرفه استفاده میشده !
برای اطلاعات بیشتر کلیک کنید ...
آرتیشوآرتیشو ،  پیشگیری از تشکیل مجدد سنگ کیسه صفرا
برای اطلاعات بیشتر کلیک کنید ...
انارانار ،  صدا رو صاف میکنه و هزار تا خاصیت دیگه
برای اطلاعات بیشتر کلیک کنید ...

تمامی حقوق این سایت متعلق به شرکت ایتوک پارسه جم می باشد .

هرگونه کپی برداری از این سایت با ذکر منبع بلامانع می باشد .

eyetwitterpinterestlinkedininstagramtumblrpaper-plane-o