نام های گیاه

فارسی:  کاکوش و بنفشه

عربی: بنفسج و فرفيرو

لاتینی: viola،, violetta,viola odorata

فرانسوی:viollette،

انگلیسی: violet flower

رومانی: اثرو هو.

یونانی: ایرد.

سریانی: مکتپاس.

سنسکرت: بیشیه، پشپ پیسه ، سوکھشم پنرا، نیل پشیا، جو آیها.

هندی: بنیسه، گل بنپسه، بنفشه، گل بنفشه.

بخش های دارویی
موارد مصرف

به طور کلی اثر نیروبخش و آرام بخش این گیاه در ماده نرم کننده ای است که از برگ آن به مقدار زیاد حاصل می شود و این ماده همان لعاب آن است.

امام ع فرمود: لوعلم الناس ما في البنفسج لحسوه حسوأ. «اگر مردم می دانستند در بنفشه چه هست، آن را جرعه جرعه مینوشیدند».

محمد بن سوقه می گوید: امام صادق ع فرمود: دهن البنفسج یرزن الدماغ. «روغن بنفشه دماغ را قوی می نماید».

عبدالرحمن بن کثیر گوید: امام صادق ع فرمود: فضيلت بنفشه بر سایر روغن ها مانند فضیلت اسلام بر سایر ادیان است. بعد فرمود: چه خوب است روغن بنفشه که درد را از سرو چشم می برد.

خواص:

گیاهی مشهور است و ریشه اش مثل سایر اجزای آن خاصیت دارویی دارد. خون معتدل بوجود می آورد،

بنفشه گلو را نرم گرداند، روغن آن سرد و لطیف است. گرمی و تب را نافع است.

ریشه آن اثر قی آور دارد. از شیره گلهای تازه آن بیشتر به صورت شربت و به عنوان ملین و رفع سرفه در بیماری های اطفال استفاده می شود.

گل بنفشه دارای اثر نرم کننده، خلط آور ضعیف و معرق است.

سابق در بیماری های اطفال به صورت شربت به عنوان ملین و برای رفع سیاه سرفه، زکام، بیماری های حاد سینه و برفک به کار می رفته است ولی امروزه به اندازه سابق مصرف نمی گردد.

برگ بنفشه اثر نرم کننده دارد و از آن لوسیون هایی تهیه می شود که جهت رفع تحریک التهاب اعضای خارجی، ورم چشم و همچنین به صورت تنقیه برای رفع تحریکات روده مورد استفاده قرار میگیرد.

گل بنفشه ایرانی بهترین مسهل صفرا است و مسکن عطش و تب های شدید را بر طرف میکند و فشار خون را پائین می آورد.

خواب آور و محلل ورمها بوده جهت سردرد و سرفه، سختی سینه و حلق نافع است و سوزش ادرار را از بین می برد و برای درمان ذات الجنب و ذات الریه و دیفتری و سردرد اطفال تجویز می شود.

روغن بنفشه در طبیعت سرد و خواب آور است و جهت جرب و درمان كلف و جلوگیری از ریزش مو و نرم کردن پی مفاصل و نگهداری ناخن به کار می رود.

فرآورده های دارویی آن ها به صورت دمکرده، جوشانده و شربت یا در ترکیب شیرینی جات از قبیل آب نبات، مربا، نقل و حلوا در موارد زیادی تأثیر بسزایی دارند.

على بن اسباط در روابط مرفوعه خود گوید: امام ع فرمود: دهن الحاجبين بالبنفسج فانه يذهب بالصداع. «با روغن بنفشه ابروانت را روغن مالی کن که سردرد را می برد».

ابی بصیر و محمد بن مسلم از امام صادق ع از پدرانش از علی ع که فرمود: هر مرضی از اندرون شکم است مگر زخم و تب، اینها ناگهان می آیند، پس گرمی تب را با بنفسج ( بنفشه) و آب سرد بشکنید، زیرا گرمی تب از گرمی جهنم است.

مرهم آن با قاؤت جو ورم گرم را فرو نشاند. روغن بنفشه داروی گری است. بو کردن و بر سر مالیدن آن سردرد را تسکین می دهد. بنفشه التهاب معده را از بین می برد. شربت آن علاج درد کلیه و ملین ملایم است، نیز مقعد بیرون زده را جای خود می نشاند.

دم کرده آن را در بیماریهای ریوی و التهاب دستگاه گوارش و ادراری مؤثر نوشته اند. برگ و ریشه آن نیز مصرف دارویی دارد.

چون به بینی کشند و زیر پای بمالند خواب می آورد.

مرهم بسیار نرم ساییده آن بر سر و پیشانی نافع صداع ( سردرد) و امراض حاره معده و کبد است. سه مثقال ساییدر آن با شیرخشت و شکر و امثال آن مسهل سريع العمل است و مخلوط آن با شیره گلقند جهت تبهای مرکبه نافع است. بنفشه که در شکر پرورده باشد سرفه را که به دلیل گرمی بود، دفع میکند.

بوییدن گل تازه بنفشه مغز یا دماغ را تقویت می کند، خستگی را کم کرده و نشاط آور است و به همین دلیل عطری از آن به دست آورده و مورد استعمال و استفاده قرار می دهند. نیز روغن بنفشه که عبارت از: عطر بنفشه یا ساییده نرم گل بنفشه در روغن بادام شیرین، به نسبت ۱ در ۱۰ مخلوط (به نام روغن بنفشه بادام) و در بیمارانی که مبتلا به اختلالات مغزی و روانی، سرسام، فراموشی و کندی حافظه هستند، بطور بوییدن و مالیدن آن در داخل بینی هر روز و شب استعمال می شود. دم کرده گل بنفشه ۵ گرم، با همین مقدار گل نیلوفر، گل گاو زبان و گل خطمی (به نام چهارگل) با ۲۰ گرم ترنجبین که در نیم لیتر آبجوش، صبح مانند چای، به مقدار نیم ساعت دم و صاف کرده و در شیشه ریخته و هر ساعت یک قاشق سوپ خوری میل شود نافع بیماران مبتلا به عوارض ریوی مانند سینه پهلو (پنومونی) و (پلورزی)، برونشیت، سرفه شدید، اخلاط خونی یا چرکی و ورم حلق و طنابهای صوتی می باشد.

همچنین دمکرده ۱۰ گرم گل بنفشه، ۳ گرم با شیر خشت و ۵ گرم تاجریزی، صبح ناشتا بیمار مبتلا به یبوست مزاج میل کند، موجب لينت (لزی) معده و روده ها و نرم شدن مزاج گردد.

برگ بنفشه را هر مقدار که خواهند شسته و جوشانده تا له شود، مالیدن آن در گری، کچلی، اگزما، خارش جوشهای بدن و تحلیل اورام عضلات مفید است.

لعاب بنفشه برای رفع انواع ورمهای داخلی و خارجی، بیماریهای چشم و التهابات معده و روده به کار می رود.

ریشه و تخم بنفشه موجب قی و استفراغ و لیفت مزاج مصرف می گردد و در موارد مسمومیت های خود بخودی مثلا یبوست های مزمن بسیار موثر هستند. در موارد مسمومیت ها نباید از این روش غفلت کرد دمکرده و جوشانده گل بنفشه را در موارد رماتیسم و برونشیت مصرف می کنند.

بنفشه اساسا به شکل تیزان ۱-۲ قاشق غذاخوری پر از گیاه ساییده ریز را با نیم لیتر آب بجوشانید و بگذارید بماند. برای رفع التهاب غشاء مخاطی دستگاه تنفس به عنوان یک داروی مفید برای ناراحتی های سینه مصرف می شود. برگهای کوبیده آن را گاهی می توان برای التیام سریع تر روی زخمها مالید.

دم کرده گل بنفشه در رفع گریپ، برونشیت های حاد، گلو درد، نزله های مزمن و بطور کلی بیماریهای سینه، التهاب دستگاه هاضمه، کلیه و مثانه بکار می رود. مصرف آن در بیماری های مخملک سرخک و بطور کلی در تب های دانهای معمول است.

شیره تازه گل بنفشه اثر ملین دارد.

ریشه بنفشه دارای اثر قی آور است و می توان از آن به جای ایپکا در بیماریهای اطفال استفاده به عمل آورد پس از مصرف آن در مخاط دستگاه هضم تحریک گردیده حالت تهوع و استفراغ پیش می آید.

ضد احتقان خون، مقوی و مدر و تصفیه کننده خون است و برای درمان بیماریهای جلدی وبواسير و واریس مصرف می شود، مقدار مصرف آن ۴۰ الی ۶۰ گرم در یک لیتر آب است.

از پودر ریشه گل بنفشه فرنگی ۸ الی ۱۰ گرم شربتی درست میکنند که قی آور و ملین است.

بنفشه در نسخه های همدرد به شرح زیر است:

1۔ مفرح معتدل: نشاط بخش دل و دماغ و فرح بخش است و برای اختلاج (طيش) قلب، وسواس و مالیخولیا مفید است.

۲- معجون سناء: اسهال آورنده است و روده ها را از فضولات پاک می کند و سردردی را که در اثر قبض معده باشد، مفید است.

٣- لعوق سپستان خیار چنبری: در نزله، زکام و سرفه مفید است. شدت سرفه را کم کرده و بلغم را خارج می نماید.

۴- شربت ملين: قبض را دور می کند.

5- شربت ارزانی: برای نزله، زکام و سرفه مفید است و فضولات خشک را از روده ها خارج می کند.

۶- شربت اسطوخودوس: در امراض عصبی و دماغ مفید است، از دماغ رطوبات نزله را خارج و مرض نسیان را دور می کند.

۷- شربت احمد شاهی: در مالیخولیا مفید است و دل و دماغ را قوت می دهد. به روغن بنفشه: خشکی دماغ را دور می کند و برای سردرد و بی خوابی مفید است.

۹- حب بنفشه: دماغ را پاک و فضولات غلیظ دماغ و سینه را خارج می کند و در امراض چشم، سر و برای ضيق النفس مفید است.

۱۰- اطریفل زمانی: جسم و مواد زائد را دور میکند و در مالیخولیا، زکام و سردرد مفید است.

مناطق قابل رویش
روش مصرف
عوارض جانبی

عارضه ای مشاهده نشده

mood_bad
  • نظرات بسته شده است.