نام های گیاه

فارسی : رازك رزک - ککیمور - جنحل - گل خمل - همل

عربی: حشيشة الدينار ، جنجل

فرانسه : Houblon

انگلیسی: Bine ، Hop - vine ، Hop

آلمانی : Hopfen ، Echter Hopfen

ایتالیائی: Outicacci ، Luppolo

بخش های دارویی
موارد مصرف

مجموعه گل های ماده آن است که به مخروطهای ماده cone de houblon موسوم است و از گیاه پرورش یافته به دست می آید.

کرک های غدهای جدا شده از گل آذین، گلهای ماده کامل و خشک شده، گل آذین های ماده تازه (ترجیحأ واجد معدودی بذر) که قبل از رسیدن دانه ها چیده گردیده اند، گل آذینهای تازه یا خشک شده.

قسمت مورد استفاده را زك ، مجموعه گل های ماده آن است که به مخروط های ماده(Cone de Houblon) موسوم است و از گیاه پرورش یافته به دست می آید .

مخروط ماده رازک اثر مقوی معده، آرام کننده و ضد تشنج دارد و به علاوه مدرن معرق، تصفیه کننده خون، ضد کرم، تب بر، خواب آور و برطرف کننده التهاب است.

خواص درمانی رازک از قدیم الایام مورد شناسایی اطبای قدیم بوده است، مانند آنکه cizim آن را دارویی اشتها آور و محرک دستگاه هاضمه و تقویت کننده عمل کلیه دستگاه های بدن دانسته است. مصرف مداوم آن مشروط بر آنکه به مدت طولانی به کار نرود و به علاوه بی رویه صورت نگیرد. فعالیت دستگاه گردش خون و ترشح ادرار را زیاد می کند و موجب می گردد که در مواقع ضعف مفرط، کلیه عوارض از بین برود و بیمار احساس سلامتی کامل نماید. با توجه به این خصوصیات است که از این گیاه می توان در موارد ضعف مفرط، ضعف عمل دستگاه هضم، لنفاتیسم، کم خونی دختران جوان، نرمی استخوان، آب آوردن انساج، اسهال، اسکوربوت، حالت زردی مشروط بر آنکه با تحریک مجاری صفراوی همراه نباشد، نقرس، ترشح مخاط، بیماری های جلدی مزمن مخصوصا سودا، وجود کرم و غیره استفاده کرد.

رازک اثر تسکین دهنده، تحریکات شهوانی دارد و این اثر ضمن یک سلسله آزمایش های دقیق به اثبات رسیده در این مورد با آنکه عقاید مختلفی توسط اطباء ابراز شده که خود قضاوت را مشکل ساخته است، توجه به این نکته که مخروط ماده رازک اگر مدتی در حدود 9 ماه نگهداری شود اثر درمانی آن کاسته می شود تا حدی این امر را روشن میکند، زیرا در هر حال بنا به تجربیات اثر مسکن لوپولن را بر روی دستگاه تناسلی نمی توان نادیده گرفت.

در میان مردم برای مخروطهای ماده رازک، اثر رفع سردردهای یک طرفه، میگرن قاعدگی دردناک، فلج مثانه و عدم تعادل عصبی قائل هستند. I.Kroeber در سال ۱۹۳۴ از مخلوط رازک و سنبل الطیب نتایج مفید در تعدیل رفلکس ها به دست آورد. آن را دارویی ضد تشنج، خواب آور و رفع کننده اختلالات جنسی و منشأ عصبی ذکر کرده است به علاوه آن را در بی خوابیها و ناراحتی های قلبی ناشی از اختلالات عصبی و اختلالات هضمی که از بهم خوردن تعادل عمل اعصاب نتیجه شده باشد مؤثر می دانسته است.

خواص دارویی:

رازک مقوی کبد و معده و آرام بخش اعصاب و قلب است. به علاوه مصرف آن برای خانمهایی که در دوران قاعدگی دچار درد و تشنج می شوند توصیه شده است. رازک اشتها آور و تصفیه کننده خون است.

از خواص مهم رازک این است که: در عین حال که نیرو بخش است آرام کننده نیز می باشد به همین جهت داروی موثری برای سیستم اعصاب است.

رازک گیاهی است خنک کننده و مدر که خواص دارویی آن بسیار است. پیش از هر چیز دافع مواد زاید، مدر، مقوی، اشتها آور و تقویت کننده معده است.

رازک از گیاهان بسیار مفیدی است که مصارف مختلف درمانی و صنعتی دارد. از نظر درمانی دارای اثر مقوی، آرام بخش، اشتها آور، مدر و تصفیه کننده خون است در صنایع غذایی نیز از آن برای معطر و خوش طعم ساختن آشامیدنی ها استفاده به عمل می آید و از این نظر باید گفت هیچ گیاهی با آن قابل رقابت نیست.

از مصارف دیگر صنعتی آن استفاده از الیاف فیبری گیاه در ساختن طناب و پارچه های خشن شبیه کرباس و غیره می باشد.

رازك ، ازگیاهان بسیار مفیدی است که مصارف مختلف درمانی و صنعتی دارد. از نظر درمانی دارای اثر مقوی، آرام کننده، اشتها آور، مدر و تصفیه کننده خون است در صنایع غذائی نیز از آن برای معطر و خوش طعم ساختن آشامیدنی ها ، استفاده به عمل می آید و از این نظر باید گفت که هیچ گیاهی با آن قابل رقابت نیست. از مصارف دیگر صنعتی آن، استفاده از الیاف فیبری گیاه، در ساختن طناب و پارچه های خشن شبیه کرباس وغیره اثرات: اثرات آرامبخش، ضد باکتری، ضد قارچ، متر، ضد تومور و نیز اثرات استروژنی گیاه مزبور اثبات شده است. تصور می شود بسیاری از اثرات این گیاه و همچنین اثرات استروژنی آن ناشی از وجود روغن فرار حاوی

۲- متیل 3 - بوتن - ۲- اول و فلاونوییدها است

از این گیاه عمدتا به دلیل اثرات ملايم آرامبخش آن و نیز برای درمان بیماریهای دستگاه گوارش استفاده می گردد.

. از سوی دیگر این گیاه تلخ مزه، قابض و شل کننده عضلات صاف بوده و دارای اثرات ضد باکتری میباشد. به این دلیل استفاده از آن برای درمان سوء هاضمه، گاستروپاتی های عصبی، ورم روده بزرگ و سندروم روده تحریک پذیر و همچنین پیشگیری از ایجاد زخم های گوارشی سودمند است.

از این گیاه به صورت سنتی برای درمان بیماری های تناسلی از قبیل انزال زود هنگام و نیز برای کاهش نیروی جنسی مردان و همچنین قاعدگی دردناک زنان استفاده میشود، گو اینکه شواهد بالینی کافی مؤید کارآیی گیاه مزبور به عنوان عامل فیتواستروژن وجود ندارد.

رازك، اثر تسکین دهنده تحریکات شهوانی دارد و این اثر ضمن یک رشته آزمایشهای دقیق توسط W . Ripperger در سال ۱۹۲۷ به اثبات رسید.

در طب عوام برای مخروطهای ماده رازك، اثر رفع سردرد های یکطرفه (میگرن)، قاعدگی های دردناك، فلج مثانه وعدم تعادل عصبی قائل هستند.

L. Kroeber (درسال ۱۹۳4) از مخلوط رازك و سنبل الطیب، نتایج مفید در تعدیل رفلکس ها به دست آورده آن را داروئی ضد تشنج، خواب آور و رفع کننده اختلالات جنسی و منشاء عصبی ذکر کرده است به علاوه آن را در بیخوابیها و ناراحتی های قلبی ناشی از اختلالات عصبی و اختلالات هضمی که از به هم خوردن تعادل عمل اعصاب نتیجه شده باشد، مؤثر می دانسته است.

 

خواص درمانی:

۱- آب جوشانده ی آن را بنوشید. مدر، معرق و ضدعفونی کننده است، مقوی، تونیک، مخدر، مسکن و آرام کننده می باشد، برای قطع احتلام شبانه و رفع نعوظهای دردناک شبانه بسیار مؤثر است، برای درمان دردهای رماتیسم لنفاوی مصرف می شود.

۲- سی گرم از آن را در یک لیوان آب جوش دم کنید و آب آن را صاف و شیرین کرده به منظور رفع عوارض خنازير به بچه ها بدهید.

۳- سی گرم گل آن را در یک لیتر آب جوش ده دقیقه دم کنید و آب آن را صاف کرده بنوشید. اشتها آور است، معده را تقویت میکند، گوارش را آسان می سازد، خون را صاف میکند، برای دفع انگل مصرف می شود، برای بچه های ضعیف و کم خون در نقاط مرطوب مفید می باشد.

۴- در استعمال خارجی سر شاخه های گل دار آن برای تسکین دردهای مفاصل و حتا درمان برخی از سرطان ها مؤثر است.

برای قوت هضم استعمال می شود و مقدار آن را ۲ گرم نوشته است و از آن نیز رب بیان شده است و یک جوهر نمکی بنام lupuline نیز از آن حاصل می شود و آن را به طور extrhct برای امراض هیستریک و اعصاب استعمال می کنند مقدار خوراک آن ۲ سی سی میباشد و آن را مسکن اعصاب توصیف نموده اند.۲ گیاهی است (فر. )humulus lupulus

گلهای ماده رازک در طب به صورت دم کرده استعمال می شود. این دم کرده دارای خواص تلخ، تقویت کننده و مقوی معده است. هنگامی که ترشی معده زیاد باشد مصرف دم کرده رازک، ترشح ترشی را کم می کند و در نتیجه معده سالم و عادی می شود. این دمکرده مسکن تمایلات جنسی است و کسانی که به این تسکین احتیاج دارند می توانند از آن استفاده نمایند.

مقدار مصرف آن سی گرم گلهای ماده آن در یک لیتر آب است که باید ده دقیقه آن را جوشانید و یک فنجان قبل از صرف غذا یا هر روز دو یا سه فنجان از آن را نوشید.

دم کرده گل رازک دارای خواص تقویت کننده، مقوی معده بوده و ترشی معده را کم میکند. این دم کرده مسکن تمایلات جنسی است. مقدار مصرفی آن سی گرم است. گل های ماده آن را در یک لیتر آب مدت ده دقیقه جوشانیده و یک فنجان قبل از غذا یا هر روز دو یا سه فنجان از آن را باید نوشید.

اطبای قدیم کشور انگلستان جوشانده آن را به عنوان خواب آور به مبتلایان به بیماری های رماتیسمی و غیره در طی دوران بیماری می دادند و برای این منظور نیز عصاره گیاه را تجویز می کردند و حتی چنین عقیده داشتند که اگر مقداری از مخروط ماده گیاه در زیر سر بیمار جای داده شود ایجاد خواب می کند عده ای نیز برای آن اثر ایجاد خواب ملایم قائل بودند و چنین عقیده داشتند که با مصرف آن یک حالت سستی و چرت زدن پیش می آید، یا آنکه خواب بیمار را سنگین تر و مداوم تر می سازد.

در استعمال خارجی برای آن اثر آرام کننده درد مفاصل، تومورهای سرد و اولسرهای خانقرایایی قائلند و از این نظر برگ و سرشاخه های جوان گیاه را پس از آنکه در آبجو جوشانیدند بر روی محل دردناک قرار می دهند. پماد حاصل از لوپولن در بواسیر و حتی برخی سرطان ها اثر تسکین دهنده درد دارد.

دم کرده گل رازک دارای خواص تقویت کننده، مقوی معده و ترشی معده را کم میکند. این دم کرده مسکن تمایلات جنسی است، مقدار مصرف آن سی گرم گلهای ماده آن در یک لیتر آب ده دقیقه آن را جوشانید و یک فنجان قبل از غذا یا هر روز دو یا سه فنجان از آن را نوشید. گلهایش به صورت دم کرده مصرف می شود و این دم کرده مقوی معده، مسکن تمایلات جنسی و کاهش دهنده ترشی معده است.

رازک:

مخروط های ماده رازک که دارای لویولن می باشد اصولا اثر درمانی دارد و بقیه اندام های گیاه فاقد اثر درمانی، یا دارای آن، ولی با تأثیر کمتر، است. تیزاب ۱۰ تا ۱۵ در هزار مخروط ماده گیاه که به طریق خیساندن به دست آمده باشد به مقدار یک فنجان قبل از هر غذا، دم کرده ۱۵ تا ۲۰ در هزار به عنوان مقوی و به مقدار یک فنجان قبل از هر غذا و ۱۵ تا ۴۵ در هزار آن به عنوان مسکن می باشد از برگ و ریشه گیاه نیز به صورت جوشانده ۲۰ در هزار به عنوان تصفیه کننده خون و مدر به مقدار ۳ فنجان در فاصله غذاها می توان استفاده کرد. گرد لوپولن به مقدار 50/0 تا یک گرم به عنوان آرام کننده و به مقدار ۱ تا ۲ گرم به عنوان خواب آور به صورت مخلوط در عسل و یا بشكل حب و غیره به کار می رود. از لوپولن به عنوان یک ماده تلخ و معطر نیز استفاده به عمل می آید ولی همواره باید توجه داشت که مصرف مقادیر زیاد و بی رویه لوپولن ایجاد ناراحتی هایی مانند تهوع و سرگیجه می کند.

مقدار مصرف آن: .

۳۰گرم در یک لیتر آب، این مقدار را ده دقیقه جوشانده و بنوشید.

دارای خواص ادرارآور، آرام بخش و ضد تشنج است و نیز برای تسکین دردهای عادات ماهانه زنان مؤثر است.

طرز مصرف:

۱۰ گرم از میوه مخروطی رازک را در یک لیتر آب جوش به مدت ۱۰ دقیقه دم می کنند این دم کرده اشتها آور و مقوی است، اگر برای تسکین یافتن یا خوب خوابیدن مصرف شود بهتر است که ۲۰ تا ۴۰ گرم از میوه مخروطی را به مدت ۱۵ دقیقه در یک لیتر آب جوش دم کنید. طعم تلخی دارد. مدر و معرق و ضد کرم و خواب آور است و شهوت را تسکین می دهد در طب عامیانه برای رفع میگرن از دم کرده رازک گلهای مخروطی آن استفاده می نمایند.

نتایج به دست آمده از یک بررسی انجام گرفته روی انسان بیانگر آن است که مخلوط این گیاه با سنبل الطیب، برگ بادرنجبویه و Leonurus cardiaca دارای اثرات آرامبخش می باشد. گو اینکه اثر مزبور تا حد زیادی وابسته به کیفیت عصاره مورد استفاده است.

گیاه مزبور به صورت خارجی (دم کردهيا ضماد برای درمان کوفتگی، جوش و التهابات دردناک به کار برده شده، بدین منظور اغلب از آن همراه با بابونه یا خشخاش استفاده می گردد.

روش مصرف: از این گیاه به صورت پودر و خرد شده یا پودر عصاره خشک برای تهیه دمکردهها، جوشانده ها یا سایر فرآورده ها استفاده می گردد. فرآورده های مایع یا جامد آن نیز جهت مصارف خوراکی و موضعی به عنوان افزودنی به آب حمام مصرف می شوند. این گیاه اغلب به همراه دیگر آرامبخشها در فرآورده های مرکب وجود دارد.

اشکال دارویی:

عصاره مایع: حاوی یک قسمت از گیاه به یک قسمت اتانول ۴۵ درصد ( V/V) ( BHP83 ).

تنتور: حاوی یک قسمت گیاه به ۵ قسمت الكل ۶۰ درصد ( V/V ) ( BHP83 ) فرآورده ها: برای تهیه دمکرده میبایست آب جوش را به مخروط های خرد شده گیاه افزود، آن را به مدت ۱۰ تا ۱۵ دقیقه خیساند (هر قاشق چایخوری از این دمکرده، برابر 4/0 گرم از گیاه است). مقدار مصرف: در اغلب موارد مقدار مصرف این گیاه در یک وعده 5/0 گرم است. جهت القاء خواب، حدود ۲ گرم از گیاه، 5/0 تا ۲ میلی لیتر از عصاره مایع و یا ۱ تا ۲ میلی لیتر از تنتور گیاه در یک وعده تجویز می گردد. چای: به مدت ۲ تا ۳ روز، هر شب پیش از خواب یک فنجان چای میل گردد. طب هومئوپاتی: ۵ قطره، یک قرص یا ۱۰ گلبول هر ۳۰ تا ۶۰ دقیقه (در موارد حاد) یا ۱ تا ۳ بار در روز (در موارد مزمن). ۱ تا ۲ میلی لیتر محلول تزریقی به صورت زیر جلدی ۳ بار در روز (در موارد حاد) یا یکبار در روز (در موارد مزمن)

اطبای قدیم کشور انگلستان جوشانده آن را به عنوان خواب آور به مبتلایان به بیماری های رماتیسمی ، ریوی وغیره در طی دوران بیماری می دادند و برای این منظور نیز عصاره گیاه را تجویز می کردند (Desroches در سال ۱۸۲۱) و حتی چنین عقیده داشتند که اگر مقداری از مخروط ماده گیاه در زیر سر بیمار جای داده شود، ایجاد خواب می کند. عده ای نیز برای آن اثر خواب آور ملايم قائل بودند و چنین عقیده داشتند که با مصرف آن یک حالت سستی و چرت زدن پیش می آید و یا آنکه خواب بیمار سنگین تر و مداوم تر می شود .

در استعمال خارج ، برای آن اثر آرام کننده درد مفاصل ، تومورهای سرد و اولسرهای غانقرابائی قائلند و ازاین نظر برگ و سرشاخه های جوان گیاه را پس از آنکه در آب جوشانيدنده برروی محل دردناك قرار میدهند. پماد حاصل از لوپولن دربواسير وحتی برخی سرطان ها اتر تسکین دهنده درد دارد .

صورداروئی۔ مخروطهای ماده راز که دارای لوپولن می باشد اصولا اثردرسانی دارد و بقیه اندامهای گیاه فاقد اثر درمانی و یا دارای آن ولی با تأثیر کمتر است تیزان ۱۰ تا 15 در هزار مخروط ماده گیاه که به طريقه خیساندن به دست آمده باشد، به مقدار یک فنجان قبل از هرغذا۔ دم کرده ۱5 تا ۲۰ درهزار به عنوان مقوی و به مقدار یک فنجان قبل از هرغذا (۱5 تا 45 در هزار به عنوان مسکن)۔ عصاره الکلی (کدکس ۸4) به مقدار ۲۰ر. تا۸۰ ر. گرم به صورت جب و شربت به مقدار ۲۰ تا ۸۰ گرم به کار می رود. از برگ و ریشه گیاه نیز به صورت جوشانده ۲۰ در هزار به عنوان تصفیه کننده خون و مدر به مقدار ۳ فنجان در روز در فاصله غذاها می توان استفاده کرد.

گرد لویولن به مقدار 50/0 تا یک گرم به عنوان آرام کننده و به مقدار 1 تا 2 گرم به عنوان خواب آور، مخلوط در عسل و یا به صورت حب وغیره به کار می رود. تنطورالکلی مخروط های ماده راز که به نسبت یک قسمت رازك و ۲ قسمت الکل به دست می آید، به مقدار 1 تا 6 گرم در روز مخلوط در مشروبات عادی، به عنوان مقوی و خواب آور مصرف می شود.

مناطق قابل رویش
روش مصرف
عوارض جانبی

تذکر: برای زنان باردار، مادران شیرده و کودکان زیر دو سال مضر است، خوردن زیاد آن خوب نیست و يبوست ایجاد میکند و گاه نیز خطرناک خواهد بود، آن را زیر نظر پزشک مصرف کنید و اگر در جریان مصرف، ناراحتیهای کمی از قبیل خارش و یا ناراحتی معده و اسهال ایجاد شد، باید مصرف آن کم و یا به طور کلی قطع شود.

فاکتورهای ایمنی مصرف رازک:

سازمان نظارت بر خوراک و دارو fda امریکا رازک را به طور کلی در لیست گیاهان بدون خطر آورده است و بجز برای زنان باردار و مادران شیرده و کودکان زیر دو سال مصرف آن را برای سایر افراد که از مسکن دیگری استفاده نمی کنند، بدون مانع می داند رازک باید با نظر پزشک مصرف شود و اگر در جریان مصرف ناراحتی های کمی از قبیل خارش، یا ناراحتی معده و اسهال ایجاد شود، مصرف آن کم، یا بطور کلی قطع شود.

 

mood_bad
  • هنوز نظری ندارید.
  • یک دیدگاه اضافه کنید