نام های گیاه

فارسی : ريحان اسپرغم، اسفرم -اسفرغم، نازیو. تره خراسانی

هندی ( Sa' tar hindi) صعتر- نازبو و نگندبابری و تلسی

عربی: حبق کرمانی، ضيمران.

یونانی: انیتس، مرسيا.

سانسکریت: تلسی، ویشنوی، برندا، سگندها، امرتا۔ نوع سیاه را: کرشن و کرشن تلسی گویند.

انگلیسی: white beezle- Basil

فرانسه : Basilic

آلمانی : Basilienkraut

ایتالیائی : Basilico comune

لاتین: ocimum album

بخش های دارویی
موارد مصرف

برگ ریحان بنفش خواص درمانی: آن را بخورید. مفرح، مقوی قلب، قوت شامه، معده، مبهی و مدر شیر، بول، حیض و عرق است، عسرالبول، ضعف جگر بارد، سده، سپرز و خفقان را درمان می کند، به خارج کردن سنگ مثانه کمک مینماید.

خواص درمانی: تونیک، مقوی، محرک و بادشکن است، به هاضمه کمک میکند، تب بر، مسکن، آرام کننده و ضداسپاسم می باشد.

تخم ریحان خواص درمانی: هم ملین است و هم برای قطع اسهال مصرف می شود، بعد از زایمان به منظور قاعده آوری مصرف می شود، محرک، معرق و خنک کننده است، اسهال خونی، سوزاک و زخمهای خورنده را درمان میکند.

روغن فرار:

اثرات: بر اساس بررسیهای برون تن نشان داده شده است که روغن فرار ریحان دارای اثرات ضد میکروب می باشد.

طب چینی: در طب چینی از این گیاه برای درمان مشکلات مرتبط با عملکرد کلیه، زخمهای لثه و همچنین به عنوان بند آورنده خون در قبل و بعد از زایمان استفاده می گردد.

طب هندی: از جمله موارد مصرف ریحان در طب هندی، استفاده از آن برای درمان گوش درد، آرتریت روماتوئید، بی اشتهایی، خارش و بیماریهای پوست، فقدان قاعدگی و قاعدگی دردناک، مالاریا و سایر بیماریهای توأم با تب می باشد.

طب سنتی اسلام و ایران: گرم و خشک و مقوی قلب است و در درمان بواسیر به کار می رود. استشمام بوی این گیاه خواب آور است.

روغن فرار:

خواص درمانی - برگ ریحان جهت معطر ساختن اغذیه به کار می رود بعلاوه به حالت خام مصرف می گردد . دم کرده ۲۰ تا 50 در هزار آن، اثر ضد تشنج، نیرودهنده، مقوی و مدر دارد. مصرف آن برای رفع سردرد های یکطرفه، سردردهای عصبی، تقویت عمل دستگاه هضم، از بین بردن نفخ، سرگیجه، دل پیچه ها، سرفه، آنژین و سیاه سرفه توصیه شده است.

ريحان اثر زیاد کننده ترشحات شیر دارد و از این نظر، از قدیم الایام مورد استفاده می گرفته است.

دانه ريحان لعاب فراوان دارد و چون نرم کننده است در رفع ورم کلیه و ترشحات زنانگی (ترشحات مهبلی) مورد مصرف قرار می گیرد. W. Bohn ، کلیه قسمتهای گیاه را یک داروی مؤثر جهت رفع التهابهای دستگاه مجاری ادرار اعلام داشته است .

حضرت صادق ع فرمود ریحان کوهی سبزی انبیاء است و در آن هشت خصلت است گوارا، سدها را باز، نفس را طیب، باد را پاکیزه، طعام را لذيذ، بیماری را به آسانی خارج و امان از خوره است و چون در شکم انسان استقرار پیدا کند تمام بیماری ها را زائل میکند.

بوی آن آورنده خواب و مفتح سدد دماغ و نافع دماغ بارد و محلل فضول آن است

ریحان دو نوع است: سبز و مایل به سیاه. به قول: raga . nirghanta ريحان سردی را دور می کند و کرم روده را خارج می نماید ارواح بد را از انسان دور کرده و قی را بند می آورد. برگ آن خارج کننده بلغم است و برای زکام مفید است و برگ خشک آن به طور عطسه آور در مرض بدبویی بینی استعمال می شود. |

برای از بین بردن نفخ، سرگیجه، دل پیچه ها، سرفه، آنژین و سیاه سرفه توصیه شده است. ریحان ترشحات شیر را زیاد می نماید.

به علت داشتن سبزینه و اسانس مخصوص که خود مخلوط از چند اسانس است بوی پیاز و سیر را از دهان می برد و روی همین بازاری پیاز زیاد می زنند و مقداری هم با آن می خورند ناگزیر شود ریحان دماغ را باز می کند.

ریحان برای رفع سر درد مفید است و اگر سوار هواپیما و کشتی هستید در صورتی که حالتان به هم بخورد و دچار سردرد و دل پیچه می شوید اگر ریحان را بو کنید دیگر دچار آن نمی شوید، همچنین میکروب وبا و بوی آن مگس و پشه را فراری می دهد. خوردن بذر ریحان مقاومت بدن را زیاد می کند، ریحان دارای ویتامین K است و برای دماغ و بواسیر خونی سودبخش می باشد، جهت از بین بردن بوی بد زیر بغل مفید است.

برگ و تخم ریحان، روده ها را قوت داده و مالیدن آب آن برپایی که چون پای فیل کلفت شده باشد علاج می سازد.

و بالاخره موقعی که در شکم آدمی قرار گرفت همه امراض را ریشه کن می سازد. اگر قبل از غذا و بعد از غذا ریحان بخورید دیگر نگران بیماری نباشید. ریحان باعث خوشبویی دهان می شود و همچنین سنگینی غذا را از بین می برد دانه ریحان به علت داشتن لعاب فراوان نرم کننده است ریحان را می توان در تمام فصول به دست آورد ريحان دارای آهن است و کم خونی را دواست ريحان دارای کلسیم و فسفر لازمه رشد کودکان است در ریحان پتاسیم وجود دارد که باعث می شود اشتها زیاد شود.

ريحان جلوگیری می کند از دست نیروی سالمندان و فشار خون ریحان در تحریک و تقویت عضله قلب نقشی ارزشمند دارد.

مادرانی که رنجور و بی حال هستند با خوردن ریحان تقویت می شوند.

یکی دیگر از کارهای ریحان این که دماغ را باز می کند .

در اروپا ریحان به عنوان سبزی خوردن مصرف می شود و آن را همانند نعناع و صعتر می شناسند ریحان را برای امراض اعصاب و هیستری مفید گفته اند، در شهر بوئنوس آیرس عصاره تازه آن را برای دفع کرم معده استعمال می کنند.

برگ ریحان بنفش:

1-ضماد آن با سویق جو، روغن گل و سرکه جهت اورام حاره و ورم پستان

2- به تنهایی برای درمان گزیدگی عقرب و زنبور مجرب است.

۳- جویدن آن کندی دندان را برطرف میکند و دندان ها را سالم نگه میدارد.

۴- عصاره ی آن را با سرکه و کافور مخلوط کرده در بینی بچکانید. خون دماغ را بند می آورد.

۵- بیست تا پنجاه گرم برگ، ساقه و گل آن را مخلوط در یک لیتر آب جوش دوازده دقیقه دم کنید، بعد آب صاف کرده ی آن را با عسل یا شکر شیرین کنید و هر روز سه فنجان آن را به ترتیب بعد از غذاهای روزانه بنوشید. بادهای غلیظ را از بین می برد، محلل ورم های جمیع اعضا است، ضعف معده و ضعف اعصاب را برطرف می سازد، غم و غصه را درمان میکند، اسهال را متوقف می سازد، انواع سردرد و سردرد نیمه ی سر یا میگرن را تسکین می دهد، برای قی کردن، سکسکه و پلیپهای بینی مفید است.

۶- عصاره ی آن را با شکر بخورید. سینه درد، سرفه و تنگی نفس را درمان می کند.

پنجاه گرم گل، برگ و ساقه ی ریحان را در یک لیتر شراب قرمز چهل و هشت ساعت بخیسانید و هر روز صبح و عصر قبل از غذا یک فنجان آب آن را بنوشید. گرفتگی های مجاری شیر را در پستان باز میکند.

تازه ی آن را با شیر مخلوط کنید و بخورید. زکامی که با سرفه همراه باشد یا زکامی که از سینه درد یا نزله باشد را درمان میکند.

۷- آن را دایم بو کنید و گاه گاهی هم در دهان خوب بجوید. بازکننده ی گرفتگی های دماغی است، از استفراغ در وسایل نقلیه جلوگیری میکند، سردرد مسافران و سردرد گرم مزاجان را تسکین می دهد.

شیره ی برگ آن را با عسل شیرین کنید و بخورید. خناق را برطرف میکند.

۹- بیست تا پنجاه گرم برگ، ساقه و گل آن را در یک لیتر آب جوش دم کنید و با آب صاف کرده ی آن قرقره نمایید. آنژین را درمان میکند.

۱۰- در آب جوشانده ی آن حمام کنید. از پیشروی سرطان معده جلوگیری می کند و شست وشو با آن برای درمان زخم و رفع جراحت آن مفید است.

۱۱- برای اینکه موهای شما مشکی شود، آن را در روغن تازه ی زیتون بجوشانید و بر سر بمالید.

۱۲- تازه ی آن را بکوبید و ضماد کنید. درد زانو را تسکین می دهد، گزیدگی عقرب را درمان میکند.

۱۳- پنجاه گرم از آن را در یک لیتر گلاب چهل و هشت ساعت بخیسانید و در روز چند بار با آب آن روی پستان کمپرس کنید. ورم پستان را برطرف میکند.

گل ریحان خواص درمانی: آب دمکرده ی آن را بنوشید. مدر و بادشکن است، سرفه را تسکین می دهد.

تخم ریحان خواص درمانی

1- اگر آن را در لیموناد بریزید و بخورید، درد دل را تسکین می دهد.

2- آن را در دهان بریزید و بدون اینکه جویده شود بخورید. بدن را در برابر مسمومیت ها مقاوم می کند.

3- آن را با شکر بکوبید و بخورید. بوی بد عرق زیر بغل را برطرف می سازد.

4-یک مثقال از آن را بو بدهید، بعد نرم بکوبید و با کمی آب تر کنید و بخورید. اسهال طولانی و مزمن را متوقف می کند..

5- دم کرده ی تخم ریحان مسکن است و درجه حرارت بالای بدن را کاهش میدهد، اسهال خونی و اسهال مزمن و سوزاک را درمان می کند.

6- هر روز آن را با گلاب یا شربت بنفشه مخلوط کنید و بخورید. بواسیر بادی را درمان میکند.

7- آن را نرم بسایید، بعد با آب برگ ریحان مخلوط کرده بمالید. ورم ساق پا را درمان میکند.

روغن ریحان خواص درمانی: با آن موضع را روزی سه بار خوب ماساژ دهید. درد زانو را تسکین می دهد و فلج را درمان میکند.

اندام های هوایی: چای: سه گرم گیاه در ۱۵۰ میلی لیتر آب داغ دم گردد.

جوشانده های غلیظ ريحان جهت رفع آفت (Aphte) به صورت حمام دهان مصرف دارد.

اسانس ريدان - به مقدار ۵ تا ۶ قطره بر روی یک حب قند، اثر قاطع دررفع تشنجات سعدی و سردرد های منشأ ضعف عمل دستگاه هضم دارد.

از ریحان بطوریکه در کتب مختلف درمانی منعکس است می توان در موارد مختلف به شرح زیر نتایج مفید به دست آورد ( Ch. Ouensenga ):

۱- برگ های له شده ريحان اگر به مدت چند ساعت درگلاب خیسانده شود و سپس خیسانده حاصل را به صورت ضماد، بر روی محل خراش و ترک پستان اثردهند، در درمان آن و التیام خراش ، موثر واقع می شود

۲ - اگر تعداد ۶ تا ۱۰ عدد برگ تازه ریحان را در یک فنجان آبجوش وارد کرده بحال خود بگذارند تا دم کند و سپس آنرا با عسل شیرین نمایند و محلول حاصل را هنگام شب بعد از غذا مصرف نمایند، اثر رفع بیخوابی ظاهر می کند زیرا ريحان اثر مسکن عصبی دارد و در ایجاد خواب آرام موثر واقع می شود .

۳- دم کرده برگ ریحان و آویشن (Thymus vulgaris) را اگر با عسل شیرین کنند ، محلولی به غلظت شربت رقیق به دست می آید که مصرف مقدار ۳ تا ۴ قاشق قهوه - خوری از آن در روز، موجب رفع بیخوابی می شود .

۴ - تعداد ۲ ساقه برگدار ریحان Ocimum gratissimum ویا دوگیاه کامل را به خوبی شسته ، در یک لیتر آب به جوشانید بطوریکه حجم مایع به سه چهارم تقلیل یابد سپس به آن قند افزوده تا به غلظت شربت رقیق در آید . شربت حاصل اثر مسکن در بیماری برونشیت ظاهر می کند. مقدار مصرف آن، ۳ قاشق سوپخوری در هنگام روز است.

۵- برگ تازه ريحان را اگر بر روی محل گزش حشرات و زنبور مالش دهند، در رفع ناراحتی های آن، اثر مسکن ظاهر می کند.

عصاره آن با شکر جهت رفع درد سینه و ریه و سرفه نافع و نافع بواسیر، مصلح آن نیلوفر است یا گلاب و یا آب سرد، قاطع اسهال کهنه است می گویند که تخم آن نافع جهت وحشت است.

ریحان گیاهی است مشهور و دو نوع دارد ريحان برای باد کردگی معده مفید است، ریحان را بکوبند و روغنش را بگیرند و روغن مرهم شود و بر بواسیر مالند نافع می باشد.

چه عوام عقیده دارند که هم ریحان سلیمانی خاصیت لطیف و خشکاننده است با سرکه بر باد سرخ و ورم بلغمی می مالند و برگ و روغنش نیز داروی ورم بلغمی است. با سرکه بر قرحه ساری می مالند مفید است بر نقرس می مالند سودمند است، در علاج کج دهنی مفید است با روغن گل بردارند در زهدان تسکین یابد بر نیش زده کژدم بمالند خوب می باشد.

ریحان: خوراک آن نافع زكام و با گشنیز نافع یرقان و ضماد آن نافع داء الفيل است خوراک تخم ریحان با شیرین بیان نافع امراض سینه است.

خواص درمانی:

جوشانده های غلیظ ریحان جهت رفع آفت Aphte، به صورت حمام دهان مصرف دارد.

. در تب ها با فلفل سیاه سائیده آبش را می خورند در سوزش و خراش گلو با عسل میلیسند نیز این گیاه حشرات ارضی را دفع می کند با زنجبیل، مخلوط نموده قولنج بچه ها را مفید می باشد. چکانده آب برگش نافع درد گوش می باشد. محلل اورام، دافع بادها است ضعف معده و فساد خون را علاج میکند. جوشانده اش را با شیر و شکر عوض چای می خورند، خستگی را دور می کند، آب برگ آن را با آب لیمو ساییده نافع لکه های سیاه صورت بوده و مالش آب برگش بر بدن دافع پشه ها از بدن می باشد به همین جهت هر مکانی که پشه هایی که مرض مالاریا را می آورند پیدا می شود خوردن آب آن با سه عدد فلفل سیاه آدم را از تب محفوظ نگه می دارد. دکتر هندی کرنل چوپرا در کتاب خود نوشته است که خوراک برگ آن با عسل نافع سرفه کهنه بچه ها می باشد

مقدار خوراک: تازه آن ۴ گرم و خشک آن از نیم تا یک گرم می باشد.

نفع خاص:

دافع پیچ معده مغلظ منی می باشد. خوراک تخمش ۹ گرم و برگش: ۱۲ گرم می باشد نیز برای تقویت اعضای بدن مفید است بو کردن آن سده های دماغی را باز می نماید درد سر را مفید گرد، آن با صمغ به بول نافع پیچش شکم است، آب برگ آن نافع سرفه، ضيق گلو و درد سینه می باشد و خوراک آب آن با قند سیاه، مغلظ منی و ممسک می باشد.

انسلی میگوید که: جوشانده بیخ آن برای تب مفید است. در بعضی مناطق آن را با فلفل سیاه و گیاهی هندی به نام همه ی برای تب صفراوی استعمال می کنند برای مرض روماتیسم هم مفید است و تخم آن لعابی و نرم کننده است.

دم کرده برگ ریحان اثر ضد تشنج، نیرودهنده، تقویت کننده معده و مدری دارد برای این منظور ۲۰ تا ۵۰ گرم آن را در یک لیتر آب دم می نمایند از همین دم کرده برای رفع سردردهای یک طرفه، سردردهای عصبی، تقویت عمل دستگاه هاضمه، از بین بردن نفخ، سرگیجه، دل پیچه، سرفه، آنژین و سیاه سرفه استفاده می شود.

کوبیده تخم ریحان با صمغ عربی برای قطع شکم روش نافع است و جوشانده ۴۰ گرم در هزار گرم آب آن نیز برای اسهال نافع است که خورده شود.

جوشانیده غلیظ آن جهت رفع aphte به صورت شستشوی دهان مصرف دارد دانه ريحان لعاب فراوان دارد و چون نرم کننده است در رفع ورم کلیه و ترشحات زنانگی مورد استفاده قرار می گیرد.

ريحان میکروب های اسهال و وبا را می کشد بوی خوش آن مگس و پشه را فراری می دهد چند شاخه از ریحان را در باغچه منزل بکارید و به این ترتیب با حشرات مزاحم مبارزه نمایید خوردن تخم ریحان مقاومت بدن را در برابر سموم زیاد می نماید خوردن تخم را نباید کوبید و به طور مستقیم به کار برید.

شکسته تخم ریحان اثر قابض دارد و سیلان روده ها را می بندد از عصاره برگ ریحان برای تنقیه دماغ سعوط می گیرند.

 

مناطق قابل رویش
عوارض جانبی

برگ ریحان بنفش تذکر: بوییدن آن در بعضی افراد ایجاد عطسه میکند.

تا هنگامی که به صورت قطعی مشخص شود که آیا ریحان سرطان زا است یا خیر. می بایست از مصرف روغن فرار ریحان اکیدا خودداری نمود.

عوارض عمومی: تاکنون هیچگونه عارضه جانبی مضر و خطرناک ناشی از مصرف بجای مقادیر درمانی گیاه مر بهر شناسایی نشده است.

استفاده در دوران بارداری: با توجه به آنکه ریحان دارای حدود 5/0 درصد روغن فرار با بیش از ۸۵ درصد استراگول میباشد و به دلیل مقد زیاد استراگول موجود در روغن فرار، نمیبایست در هنگام بارداری از این گیاه استفاده شود.

روغن فرار:

استفاده در طب کودکان: استفاده از روغن فرار این گیاه توسط نوزادان و خردسالان ممنوع می باشد.

ماهیت برگ آن تیز مایل به تلخی و تخم آن لعابدار می باشد، مضر برای معده می باشد.

mood_bad
  • هنوز نظری ندارید.
  • یک دیدگاه اضافه کنید